A DESFACHATEZ á que chegaron os gobernantes do noso país e os seus amigos nos últimos meses é escandalosa. Temos a sensación de que só un grito humano global, un grito munxiano, expresionista, que se escoitara ata os confíns, podería dar conta da nosa indignación. Porque tanta trola non só nos indigna, senón que nos humilla. Cando as costas galegas estaban sumidas en chapapote, invadidas pola marea negra, os políticos ven irisacións. Xestionan a traxedia o peor que poden, levan o barco ao lugar menos indicado e nunca din quen dá as ordes. O pobo sae masivamente á rúa para pedir contas e a dimisión de certos responsables. Ninguén se inculpa. Agora, meses despois, váiselle conceder a medalla de ouro, máximo galardón de Galicia, a un dos máximos responsables, Cascos, de quen se pedira a dimisión insistentemente. Unha irrisión. A seguir, prodúcese a invasión de Iraq polo exército ianqui e británico, co beneplácito dun súbdito pobre e fantoche, Aznar, que quere alternar cos da clase alta. Para aparentar envía tropas con misións humanitarias ao país masacrado, cando non ten nin avións en que transportalas. Morren máis militares españois nun accidente que combatentes na guerra. O inimigo destas víctimas, presumiblemente, puido ser o propio Goberno español. Seguen mentindo e disimulando e o ministro Trillo non leva trazas de dimitir. Dentro duns meses tal vez lle dean a medalla ao mérito militar. Bush, Blair e Aznar servíronse dunha coartada para invadir Iraq: asegurar que este país supuña un perigo terrible para o mundo porque tiñan armas de destrucción masiva. Sabiamos xa que ditas armas non existían e que os propios inspectores da ONU non as encontraran. E seguen sen aparecer. Tanto Blair como Bush van ter que dar contas e aportar datos verídicos. De confirmarse a impostura, terán serios problemas. A mentira, alí, non se lle acepta a un político. Aquí é o pan de cada día. Fantochada. Falan do AVE e as liñas regulares de Renfe son arcaicas; non hai presuposto para remolcadores e sistemas de seguridade marítima nas costas galegas, nin para educación, nin para todo o necesario. Isto se tolera porque temos unha longa tradición na impostura. A verdade é considerada perigosa, incluso molesta, áspera. O disimulo non só é de boa educación, senón moral e aconsellado pola Igrexa que se encargou da educación da poboación. Só hai 25 anos, unidos ao breve paréntese da República, que España é un país laico. A práctica era o silencio e a confesión. A través dela os cregos eran os únicos que coñecían as lacras sociais, pero aconsellaban mentir ante as inxustizas. As mulleres foron incitadas a disimular as agresións e as torturas, caendo, non só na depresión, senón na vergonzosa complicidade co agresor. A lección era: non se debe dicir a verdade. A día de hoxe, o sacerdote da parroquia de A Laracha, onde o vello sanscristán abusou dunha nena de 6 anos, afirma que dita agresión non se debeu airear, que debería terse arranxado entre veciños. A víctima infantil, que terá secuelas psicolóxicas, cando menos, non lle preocupa. Foi só un susto. Susto de verdade producen as palabras deste crego. Estamos aínda lonxe de poder convertir a mentira en delicto. Unha sociedade sá debe primar a verdade e debe saber abordala. Observo maior sinceridade nas novas xeracións. É unha esperanza.