As afirmacións absolutas son arriscadas pero, como os mapas, axudan a orientarse. Eu teño para min que nunca a humanidade brillou intelectual, artística e cientificamente coa altura que o fixo na antiga Grecia. Esaxerou Whitehead ao afirmar que toda a filosofía occidental is a series of footnotes to Plato? O aserto simboliza ben ás claras que a maior parte dos desenvolvementos posteriores na arte, na literatura, nas matemáticas, na filoloxía, na astronomía, na antropoloxía, na xeometría, na zooloxía, na física… teñen o seu xermolo na afortunada Hellas.
Dotados dunha mitoloxía admirable, ninguneada séculos despois polo fillo dun carpinteiro nazareno cunhas ideas rarísimas, os gregos asignaron unha titora feminina a cada unha das máis nobres e sublimes actividades humanas. A música, a danza, a poesía épica, a historia, a traxedia, a botánica… repartíanse entre nove fillas de Zeus, que hoxe (prosaicos tempos malos para a lírica) probablemente denominariamos directoras de área pero naqueles arcádicos días os gregos chamaron musas. Tiñan os gregos, polo tanto, musas para todo e, se non tiñan para máis, é porque non estaba inventado. Moitos e moitos centos de anos despois, e a falta de musa que o amadriñara, unha arte nova, o cine, foi bautizado como a sétima das artes pois reúne de seu un combo das seis restantes: arquitectura, escultura, pintura, música, poesía e danza. E, con ou sen musa, o cine pode acadar cumios incomparables de nobreza.
A Stendhal atribúese un pensamento no que creo fanaticamente: poeta é quen conmove (o demais son ganas de amolar). O mesmo penso eu do cine, do mellor, do máis traballado, do máis expresivo cine. Unha noite destas, e medio aburrido xa de cambiar canles, o zapeo aparcoume en Náufrago (Robert Zemeckis, 2001), unha intelixente remake do clásico de Defoe que xa vira pero que revisitei con pracer. Cando o prota ve perderse irremediablemente no mar unha pelota de coiro cunha cara pintada coa que, transmutada en señor Wilson, levaba convivindo anos, meditei, contendo bágoas de pura emoción, na grandeza da alma humana, tan enchoupada de amor pero sempre tan deostada polo mal que non acouga. Iso é conmover. Serán os anos que me poñen sentimental? E serán.