El boirense formó parte del grupo que ha conseguido detectar el primer pentaquark de la historia
26 jul 2015 . Actualizado a las 05:00 h.El reciente descubrimiento del pentaquark volvió a colocar al CERN y a su colisionador de hadrones bajo los focos de los medios de comunicación de medio mundo. The New York Times, BBC, The Guardian; todos resaltaron el impresionante hallazgo de un partícula que se buscaba desde hacía más de medio siglo. Su descubrimiento, aseguró la comunidad científica, acerca al ser humano un paso más cerca de la respuesta a una pregunta que ya se hacían los ciudadanos de la Grecia clásica: ¿Por qué existe la vida?.
En medio de esta vorágine mediática se encuentra el vecino de Cabo de Cruz, Juan José Saborido; uno de los físicos más relevantes de Galicia, además de uno de los responsables directos de que el ser humano roce con la yema de los dedos el sentido de la vida. «En si, o pentaquark non é unha partícula fundamental, pero este descubrimento permítenos coñecer como se ligan os quarks para crear protóns. Ata o momento só víramos partículas creadas por tres quarks, de aí a importancia do pentaquark, que conta con cinco destes», señala.
El boirense forma parte de un grupo de ochocientos científicos de todo el mundo que han trabajado durante años para lograr este hallazgo. Este equipo se encargó de diseñar una de las piezas que conforman el colisionador de hadrones de Ginebra: «Para que te imaxines a complexidade da peza, o seu tamaño equivale a un edificio de tres ou catro plantas, situado nunha caverna a cen metros baixos a terra». Esta tecnología diseñada por el equipo del boirense tiene como fin detectar las trayectorias de las partículas que envían los científicos del CERN a través del colisionador hadrones.
Es el choque de estas partículas el que dio vida al pentaquark: «Cando colisionan a unha gran velocidade créase unha enerxía altísima nunha porción minúscula de espazo, facendo que se creen partículas novas, como foi o caso do pentaquark».
Muchas preguntas
El físico explica su trabajo de años en Suiza: «O noso obxectivo no CERN é entender a estrutura da materia, ¿Por qué chegou a haber vida? Este descubrimento, ao igual que foi o do Bosón de Higgs, permítenos aumentar o noso coñecemento sobre as forzas que rexen o cosmos. O noso fin é entender a natureza ao nivel máis fundamental que existe. Queremos coñecer porque xa non hai antimateria no universo, cando tralo Big Bang, materia e antimateria aparecían no cosmos dunha maneira simétrica».
Juan José Saborido lleva desde adolescente haciéndose todas estas preguntas. Carl Sagan y su series Cosmos fueron los últimos culpables de que un joven brillante se decantase por la física. «Axudoume a dar o último paso», admite entre risas. Ahí comienza una carretera meteórica hasta la primera línea de la física mundial: «Chega un momento no que o que importa non son as notas. Ao máximo nivel o éxito nunca está garantido, traballas cos mellores e tes que sacar resultados. As túas investigacións teñen que desvelar cousas».
Cree que la fuerza del conocimiento humano radica en la curiosidad: «Dende o comezo o home preguntouse como funciona o universo, que forzas o rexen». Señala su smartphone para mostrar el carácter práctico del estudio científico: «Fai menos dunha década isto era inconcibible. Este móbil ten más capacidade que o ordenador no que eu fixen a miña tese doutoral».
El físico se hace una pregunta que es casi imposible de responder: «¿Que pasaría se nos quitasen tódalas comodidades tecnolóxicas?». Cuestión que el mismo intenta responderse: «A ciencia ten que estar ao servizo do home, e non o home ao servizo da tecnoloxía». El no necesita móviles, solo estar más cerca de comprender el significado de la vida.
juán josé saborido científico
4 de noviembre de 1968
CARÁCTER DOCENTE
Emulando a Aristóteles, a Sócrates y a Tales de Mileto, los grandes filósofos griegos, Juan José Saborido también explota su parte docente: imparte clase en la Facultad de Física de la Universidad de Santiago. Uno de los principales retos que se ha impuesto es el de «realizar unha boa docencia, quero progresar no entendemento, pero tamén quero formar novos científicos que nos permitan avanzar no coñecemento das forzas que crearon o mundo».