De estudantes, en clase de latín, como os textos nos aburrían coas súas reiteracións de mensaxes dos legados ao senado, os seus discursos de avogados e as batallas contra os galos -o pobo, non a ave-, dedicabámonos a traducir cancións de rock á lingua de Cicerón para pasar o tempo. Acórdome de pouco: de que os Beatles eran os Cimictus, de que Let it be traducíase por Permissum is exsisto -creo- e de que as cancións dos Beach Boys (Pueri Litorales) eran particularmente difíciles, porque, como sucede en Surfin? USA, falaban dunha actividade que non existía en Roma nun sitio que aínda non se descubrira. Pero o verdadeiramente absurdo do asunto é que, como nunca me molestei en aprender as letras en inglés, aínda agora a única canción dos Rolling Stones que me sei seina en latín.
En fin, lembrábame diso estes días cando, en razón da visita dos Stones a Madrid, escóitase dicir por todas as partes que son os clásicos vivos do noso tempo. Certo que o son, e nalgún sentido pódese considerar que son máis clásicos do que nunca foron os artistas clásicos propiamente ditos, e tamén están máis vivos. Á idade que ten agora Mick Jagger, Haydn xa deixara de compoñer, Brahms levaba sete anos morto, Beethoven catorce, Mozart trinta e seis.
Aos fans novos incomódaos isto de que se fale tanto da idade de Mick Jagger e os seus compañeiros, pero teñen que entender a lóxica desa fascinación entre as persoas que os lembramos de cando non estaba en absoluto previsto que vivisen eternamente; ni sequera que vivisen moito. O mundo do rock era como Dez negriños: guitarristas asfixiados no seu vómito, accidentes aéreos, cirroses e sobredoses? Tan só no entorno dos Rolling a cifra de baixas foi a dunha pequena guerra, desde Gram Parsons vítima da heroína aos vinteseis anos de idade ata Brian Jones afogado na súa piscina aos vintesete; e Ian Stewart, e Jimmy Miller? Circulaban entón historias como a de que cada certo tempo os Rolling se facían substituír todo o seu sangue en Suíza para limpala de drogas. Era falso, aínda que curiosamente anticipou algo que acabou sucedendo realmente noutro ámbito: o do ciclismo.
¿Quen podía imaxinar entón que o rock ía ser, de todos os movementos culturais, o máis nostálxico, o que ía cultivar unha tradición viva máis longa e unha xerarquía máis inamovible? Sendo entón nós mesmos moi novos non se nos ocorría pensar no paso do tempo, e isto a pesar de que no tocadiscos de meu irmán Jethro Tull presentaba o dilema con toda a súa gravidade en Too Old to Rock?n?Roll To Young to Die (demasiado vello para o rock and roll pero demasiado novo morrer). E entón impúxose a dinámica demográfica. O rock coincidira coa explosión da poboación xuvenil en Europa e América e a expansión do consumismo, a televisión e a industria do disco. Inevitablemente, cando a poboación envelleceu e o disco entrou en crise, o rock converteuse nun clasicismo.
Non, os fans non poden incomodarse. O gran tema dos Rolling, quizais o único tema, sempre foi a idade: daquela a exaltación dionisíaca da brevidade da vida, agora ás virtudes da senectude. É dicir, como o De brevitate vitae de Séneca e o De senectute de Cicerón. Xustamente, un tema clásico. Ao final non iamos tan desencamiñados no noso xogo de clase de latín. ¿Son os Rolling os clásicos no noso tempo?
Non sei, pero aínda debo ter apuntadas por aí nun caderno unhas palabras que, escritas nesa lingua morta, adquiren agora un certo toque de eternidade, como se estivesen gravadas en mármore: Nullae satisfactionis potiri non possum?