Victoriano Urgorri: «Levo o mar no ADN»

O veterano científico é catedrático de Zooloxía Mariña en la USC


Asegura o profesor Victoriano Urgorri (Ferrol, 1951) que é un home de noites e que, ultimamente, unha neta ocúpalle as mañás. Non queda outra que facer a entrevista pola tarde. Así que falamos (non pouco) e vemos atardecer nun despacho da Estación de Bioloxía Mariña da Graña, o lugar dende o que o veterano científico controla o mar de Galicia. Imos logo comezar polo principio.

-Como está o mar de Galicia?

-Mal. Ou, mellor dito, podería estar mellor. Digamos que non temos o coidado necesario, por dúas razóns. Por un lado está o aspecto individual do cidadán que mantén a idea de que o mar é inesgotable, e que calquera cousa que se bote desfaise nel. E polo outro están os poderes públicos, que non destacaron nunca polo seu coidado. E o exemplo máis claro é a depuración das rías.

-E, por riba, accidentes como o do Prestige.

-Estiven moi implicado naquilo e dei moitas conferencias. E dicía algo que moitas veces a xente non comprendía: isto é un grave proceso contaminante, pero anecdótico no tempo, é dicir, ten principio e fin. Nese mesmo período, o 80 % da contaminación viña de terra, principalmente das áreas urbanas.

-Algo se fixo xa nas rías.

-Eu estou moi relacionado coa ría de Ferrol e levo 40 anos dicindo que isto non pode ser, que o crecemento da contaminación é exponencial, que están desaparecendo moitísimas especies... e dicíanme que era un catastrofista. Ata que isto se decantou e a maioría dos bivalvos da ría non eran consumibles nin con depuración. Agora empézanse a ver indicios de recuperación. Pero hai outros contaminantes que van quedar para sempre. Hai unha absoluta falta de concienciación: a ría de Ferrol está chea de vieiras, cun aspecto normal. Se a xente non as compra, os furtivos non as poden vender. Porque os furtivos non ven vieiras, ven billetes.

-Vostede mergullouse e dragou moito. Atoparía de todo.

-No fondo do mar podes ver calquera cousa. Unha lavadora, por exemplo, que o tipo tivo que cargar na barca e tirala no medio da ría cando, se avisa ao concello, lévanlla sen custo. Unha vez, en Angola, no primeiro dragado dunha ruta sen apenas tráfico marítimo, atopamos un xersei e unha goma de mascar. A botella de vidro atópala en calquera sitio e a bolsa de plástico, na metade dos dragados.

-Vostede naceu aquí ao lado. Como era de pequeno?

-Gustábame moito o mar e, sobre todo, os animais mariños. Con tres anos xa escapaba da casa. Baixaba a coller cangrexos, peixes... Eu penso que levo o mar no ADN.

-Que tal nesta etapa de avó?

-Moi ilusionado. É a primeira, e ten o seu carácter, non pense, pero é moi riseira e moi agradecida. Gáñame todos os días.

-Xa a mergullou?

-Non, aínda é moi pequena (ten 14 meses). Pero a todos os meus fillos e sobriños ensineilles a nadar. Á cativa fareino este verán, ha, ha. Teño un gran entusiasmo polo mar e trato de transmitilo.

-Fóra do mar, que lle gusta facer?

-Son mañoso. Fago mil cousas: carpintería, cantería, albanelería... mecánica, nada. [Aquí saca o móbil e mostra varias pezas, incluído un portal de Belén enteiro].

-Moito móbil, e WhatsApp?

-Non teño WhatsApp. Coa cantidade de xente que ten o meu número de teléfono, tería o WhatsApp todo o día pitando.

-Vostede navegou por todo o mundo. Cal é o sitio máis bonito que coñece?

-Cabo Verde. É un paraíso. Sobre todo baixo o mar.

-Na Antártida non se mergullaría...

-Iamos a iso pero, por un problema técnico, non puiden.

-Que máis lle quedou por facer?

-Baixar nun batiscafo.

-Se fose o presidente do Goberno, cal sería a súa primeira medida?

-Dar máis diñeiro para a investigación. Somos o país destas características que menos damos.

-Sabería facer unha tortilla de patacas?

-Claro, aínda que son máis de brasa. As miñas alas de polo son insuperables.

-Goza do fútbol?

-Sei gozar dun bo partido, que non é todas as fins de semana.

-E ten equipo?

-Home, se son de Ferrol, teño que ser do Celta. Non podo ser do Dépor como tampouco podo ser do Madrid...

-Defínase en catro palabras.

-Traballador, creo. Entusiasta, reflexivo e algo inxenuo. Fíome demasiado da xente.

-Imaxine un día perfecto.

-Os que máis gozo son nos que teño que coller mostras no mar. Aínda sigo mergullando e é un privilexio ver a fauna. Aquí, no centro, teño bichos para estudar outra vida enteira, pero non quero renunciar ao traballo no mar.

-Unha canción.

-Dúas: No sono do cuco novo, de Amancio Prada, e Me and Bobby McGee, de Janis Joplin. -O máis importante na vida.

-A estas alturas, a saúde.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
12 votos
Comentarios

Victoriano Urgorri: «Levo o mar no ADN»