Verónica Bolón, doctora en Informática: «Moitos rapaces non ven dano en que a IA faga todo por eles»

La Voz

A CORUÑA

Verónica Bolón impartiendo una conferencia
Verónica Bolón impartiendo una conferencia Jesus Sancho

La investigadora ofrece este miércoles en el Muncyt una charla sobre algoritmos verdes

25 feb 2026 . Actualizado a las 05:00 h.

Verónica Bolón lleva 17 años trabajando con inteligencia artificial. Esto significa que cuando la mayoría de ciudadanos alucinaban con poderse relacionar a través de Facebook, quien hoy dirige la Cátedra UDC-Inditex de IA en Algoritmos Verdes ya estudiaba cómo un programa informático podía usar razonamientos lógicos imitando a la mente humana. Si a comienzos del siglo XXI lo importante era atinar con la «precisión», hoy uno de los retos fundamentales que tiene en sus manos es contribuir a mejorar la eficiencia de unas herramientas que se han convertido en aliadas, aun teniendo más de una arista. Esta doctora en Informática por la UDC ofrece hoy a las 19.30 horas en el Muncyt una conferencia enmarcada en la iniciativa Corbi Citizen Science, de la Fundación CorBi. La entrada es libre hasta completar aforo.

Esta investigadora dedica parte de sus esfuerzos a los algoritmos verdes. Un concepto con el que comienza a ser tan necesario familiarizarse como, por ejemplo, el reciclaje. «Agora facemos un uso indiscriminado de IA, e consume moita enerxía. A maioría da xente non é consciente de que as ferramentas tecnolóxicas tamén contaminan porque é algo etéreo, pero teñen un gran impacto no medio ambiente».

Bolón invita a hacer un uso responsable de la Inteligencia Artificial dando un paso atrás, quizás evitando usarla por diversión para crear imágenes —«está demostrado que é o que máis enerxía consume»— y volviendo a utilizar nuestras propias capacidades para tareas sencillas como redactar un correo electrónico.

Para que la sociedad sea consciente del daño real que causa el abuso de Chatgpt y sucedáneos, Bolón propondría «que houbera algún tipo de etiquetado como cando vas buscar voos de avión e che poñen a equivalencia en CO2», o incluso llegar a pagar por estos programas, algo que cree que sucederá tarde o temprano. «Sempre nos importa o que vai ao peto, e igual así a xente comeza a pensalo máis», argumenta.

Otra cuestión que le pregunta sobremanera a esta investigadora, y que está de absoluta actualidad, es el uso que hacen los más jóvenes de este tipo de tecnologías. «Moitos rapaces pensan que son inmunes a todo, véxoo incluso en alumnos da miña facultade [Informática], que non ven problema en ter unha ferramenta que faga todo por ti».

Se explaya Bolón en la vertiente ética de la Inteligencia Artificial: «Os algoritmos teñen sesgos, pero estes sesgos non están nos datos, porque os datos veñen das persoas. O problema específico da IA é que magnifica as discriminacións e pode perpetualas», explica, para recordar la polémica que saltó a la luz hace unos años cuando se descubrió que el software de reconocimiento de imágenes de Google clasificaba fotos de personas negras como gorilas.

«A solución ideal pasa por ter equipos diversos que poidan atender todo tipo de necesidades», cuenta, para añadir el estándar en este tipo de trabajos siguen siendo hombres, blancos, heterosexuales. «Eu dígollo sempre aos meus alumnos: que os datos veñan sesgados non nos exime da responsabilidade de que cando desenvolvemos un algoritmo temos que probar a conciencia con todos os casos que poidamos para intentar detectar os sesgos e palialos».

A escasos días que el 8M ponga sobre la mesa las desigualdades de género que aún existen, Bolón culmina: «Antes era importante que as mulleres estudasen carreiras tecnolóxicas se tiñan vocación. Agora é unha necesidade se queremos estar representadas».