Unha desas frases que usamos todos moito e dende sempre para referirnos ao mundo rural (que é o noso) é que os rapaces de agora non saben o que había antes. Que se perdeu todo, que non coñecen as palabras nin os xeitos das cousas. Que non saben se agora estamos no tempo das nabizas ou no da herba seca. E xa postos, como nacen ambas.
Ese tipo de afirmacións son inexactas. Por suposto que os nenos de agora non teñen nin idea da esfolla ou de mallar o trigo ou as fabas (se o souberan, algo raro pasaba). Pero o tema é que xa non o saben moitos nenos de 40 anos. O gran salto xeracional veu xustamente cos que naceron a principios dos 80. Salvo naquelas familias que se profesionalizaron (e por tanto, xa coñeceron outra realidade), foi por ese tempo cando os rapaces se foron apartando do que sempre se fixo. Iso, e o abandono de leiras sen parcelaria, ou con ela mal feita, froitos de mortes de vellos e herdanzas complicadas entre varios fillos. De marchar a estudar, de buscar outros oficios, de emigrar. De non querer tocar máis aquilo que só daba o que se pensaba que era pobreza.
E mortos eses vellos, morta tamén para sempre a historia que fora idéntica durante séculos. Axudar a parir as vacas, estrar, esfollar, apañar todo a man... Non é bo nin malo, é. Falábao o outro día cun veterinario, tamén xa veterano. Pero non no sentido melancólico ou antropolóxico ao que tendemos moitos. No sentido de que se esqueceu xa para sempre unha escala do mundo, unha maneira de entender a vida, a relación cos demais e cun mesmo. Cos animais, coa terra. Os ciclos do día e dos tempos.