«Non son só grupos artísticos: son escolas de convivencia, símbolos e fábricas de identidade colectiva»
09 jun 2026 . Actualizado a las 05:00 h.Poucos elementos culturais explican mellor Galicia que as bandas de música. Non son só grupos artísticos: son escolas de convivencia, símbolos e fábricas de identidade colectiva. Mentres noutras partes adoitan depender dos concellos, aquí naceron do esforzo veciñal, das sociedades agrarias, dos emigrantes e do orgullo de cada lugar por ter a súa formación.
Durante máis dun século, milleiros de rapaces galegos aprenderon música nun local social antes ca nun conservatorio. Moitos descubriron así unha profesión, pero sobre todo aprenderon disciplina, compañeirismo e amor pola cultura propia. Por iso bandas como Merza, Valadares, A Estrada ou Lalín acabaron converténdose en auténticas referencias de Galicia.
Tamén no Barbanza e na Costa da Morte existe unha fonda tradición bandística, con agrupacións que acompañaron festas, procesións e romarías durante xeracións enteiras. A música das bandas forma parte da memoria sentimental do país: está nos pasodobres das festas patronais, nas alboradas, nos enterros e nas celebracións populares.
Moitas desapareceron pola emigración, pola Guerra Civil ou pola falta de recursos. Outras sobreviviron de milagre grazas á teima de directores e músicos. E precisamente por iso cómpre valoralas máis ca nunca. Nun tempo dominado polas pantallas e pola homoxeneización cultural, as bandas continúan sendo espazos vivos de participación social e orgullo colectivo.
Galicia non sería entendible sen o son dunha banda nunha carballeira en festas. Porque cando unha banda toca, non soa só música: soa a memoria dun pobo enteiro.