CONCIENCIA CÍVICA UNIVERSAL

FRAN ALONSO

OPINIÓN

Acaban de producirse dúas malas noticias para a globalización da xustiza. A primeira delas é que a Corte Suprema de Chile pechou o caso Pinochet argumentando a súa «demencia vascular». A segunda é que un tribunal de casación belga rexeitou admitir a trámite a querela contra Ariel Sharon, responsable das masacres de Sabra e Xatila, aducindo que a súa competencia universal para enxuizar a responsables de crimes contra a humanidade non se pode aplicar a persoas que estean fóra do territorio belga. Afortunadamente, diante desas dúas derrotas da xustiza internacional e da restitución dos dereitos humanos, chéganos, por fin, a esperanza: a posta en marcha do Tribunal Penal Internacional, sen dúbida un acontecemento de extraordinaria importancia, un logro que redimensiona os froitos da loita do activismo civil a prol dos dereitos humanos. A aparición do Tribunal Penal Internacional (que terá competencias en casos de xenocidios, crimes contra a humanidade e crimes de guerra) supón un avance a pesar de que só fose ratificado por 72 países, de que a súa actuación non teña carácter retroactivo e da escasa presencia de países árabes e asiáticos no seu seo. A súa aparición, de feito, é un avance temido por moitos estados, especialmente polos que se opoñen á súa conformación, como Israel, China, ou Estados Unidos, que teme a posibilidade de que a actuación das súas tropas sexa incriminada e xa presiona para lograr a inmunidade dos seus cascos azuis en Bosnia diante das competencias do Tribunal. No actual contexto sociopolítico mundial, co desenvolvemento das novas tecnoloxías, calquera problema local, territorial, mesmo persoal, dos pobos ou dos individuos é, cada vez máis, un problema do conxunto da humanidade e, por extensión, problemas de todos e cada un de nós, o que nos obriga aos cidadáns, desde Galicia ou desde calquera outra parte do mundo, a asumir a nosa conciencia cívica universal. Daquela, a aparición do Tribunal Penal Internacional é un éxito para todos que se produce mesmo contra a vontade dos países que non queren consentir a existencia de institucións libres, democráticas e independentes de criterios de estado e de intereses económicos e políticos.