O boxeador amigo

SIRO LÓPEZ

FERROL

Crónica | Lembranza de José González Dopico, mito do deporte galego

30 may 2007 . Actualizado a las 07:00 h.

As páxinas de La Voz de Galicia recordan estes días as excelencias do extraordinario boxeador que foi Xosé González Dopico. Gostaríame subliñar canto do boxeador se leva dito, aportando algún dato pouco coñecido, pero sobre todo quero dar testemuña do grande amigo que Dopico foi dos seus amigos, entre os que tiven a sorte de contarme. Dopico empezou a boxear como afeccionado co carné falsificado. A Federación esixía unha idade mínima de dezaseis anos e o noso paisano tiña catorce. Aos quince era campeón galego. A Federación Española de Boxeo, que presidía Vicente Gil, médico de Franco, aspiraba a obter varias medallas nas Olimpiadas de Tokio, do ano 1964, e fixo a selección con tempo abondo para ter unha boa preparación. Concentración Concentraron aos seleccionados nas instalacións militares do Pardo e pactouse unha velada coa selección xaponesa. O resultado non foi todo o bo que a Federación desexaría, pois só gañaron catro púxiles españoles: Velázquez, que chegaría a campeón do mundo; Senín, que foi campeón de Europa antes de facerse monxe cartuxo; Barrera Corpas e González Dopico, que disputaron o campeonato de Europa nas súas categorías, e que non o conqueriron porque llelo roubaron en Roma e París, respectivamente. Dopico era o olliño dereito de Vicente Gil, que vía no ferrolán a mellor esquerda de Europa. Tiña para el un agarimo especial, e Dopico, que era un rapaz atolado, sempre disposto a crebar a disciplina, abusou daquel trato paternal. Os boxeadores seleccionados non podían saír do campamento, pero Dopico fuxía todas as noites. Falcatrúa Aquelo non era só a falcatrúa dun rapaz toleirón, senón tamén a demostración de que a seguridade fallaba. Vicente Gil chamouno e tentou inútilmente que lle revelase como saía. Cando se cansou ordeoulle que recollese as súas cousas porque volvería a casa de contado. Dopico non foi a Tokio e destragou o seu futuro. A exclusión da selección foi para el o peor golpe da súa carreira deportiva, e acusouno. Deixou o boxeo, empezou a beber e marchou a traballar temporalmente a San Fernando, con outros compañeiros de Bazán Ferrol. Unha noite houbo unha liorta na que participou Dopico, e da que saiu coa man dereita ferida. Cartílago Rompeu o cartílago que vai no dorso ao dedo medio e, como non o atendeu, formóuselle unha calosidade. Cando anos despois volveu ao boxeo só puido usar a esquerda porque, se pegaba coa dereita, producíaselle unha hemorraxia intraósea e había que cortarlle o guante para sacar a man. Así, semi manco, foi campeón de España ata que se retirou, e disputou o campeonato de Europa e varios combates moi duros, en París, contratado por Alain Delon. Cando Dopico entrou como aprendiz en Bazán era un rapaz barulleiro, indisciplinado e mal estudiante, pero valoraba e respectaba a intelixencia. Por eso andaba sempre con Federico, un rapaz listísimo que compartira comigo o penal de Rapariz, e que non miraba un libro porque para aprobar non o precisaba, e o que a el lle gostaba era argallar situacións divertidas e rir. Federico e Dopico boreaban e rían sempre, nos talleres, nas Escolas e ata no Ximnasio, onde tantos monitores e instructores xogaban a dictadores. Quizais o peor das dictaduras sexa que calquera paspán cun mandiño síntese autorizado para imitar ao dictador, e no Ximnasio, agás honrosísimas excepcións, había andacio de dictadorciños. Un deles, pequenote, forte como un buxo, monitor no Ximnasio e nas Escolas, gostaba de ler o xornal sen pagalo. Un día en que faltou o profesor na nosa aula, viu a un alumno lendo La Voz de Galicia e entrou para requisarlle o xornal. O alumno, que aínda que só tiña dezasete anos, era casado e pai dun neno pequeniño, respondeulle que se non podía lelo gardaríao, pero que dar non llo daba. A resposta do dictadorciño foi impoñerlle unha sanción por insubordinación, e outra a min, que, como responsable da aula en ausencia do profesor, saín en defensa do meu compañeiro. A inxustiza era demasiado evidente e don Miguel Carajillo , o director das Escolas, conseguiu que o parte quedase sen efecto, pero o dictadorciño gardouma. Unha tarde, mentres chamaba co pito aos aprendices que se amoreaban arredor das Escolas no Estaleiro, saíron do grupo varias voces burlonas que lle berraban «mete o pito no cu!» e cousas semellantes. Nas portas O dictadorciño botouse a eles, pero os rapaces correron cara as portas das Escolas, e o dictadorciño entrou tamén, correndo entre os que xa estabamos dentro. Subiu varias escadeiras ata que me sobrepasou e logo púxome a man no peito e dixo: -A partir de aquí, déanme todos a chapa. Sabía perfectamente que eu non fora dos que berraran porque os aprendices destinados no Arsenal iamos todas as tardes a pé, con el en cabeza, ata o Estaleiro, polo camiño que chamabamos «O Paralelo»; pero viu a oportunidade de vingarse e aproveitouna. Eu era un rapaz doce, pero non dócil, e no salón de estudios, ante máis de cen aprendices, protesteille por aquela inxustiza. Esixiume que calase ou me imporía maior sanción, pero non calei e o enfrontamento foi subindo ata que lle chamei a berros «mangón de xornais e covarde». Estaba tan disgustado que á hora de saír fiquei so na enorme sala uns minutos, pensando seriamente en deixar Bazán. Sabía que cando convocasen prazas para delineación, se obtiña unha, remataría aquel pesadelo, pero ¿cando as convocarían? Magoado Baixei as escadeiras, magoado, e ao chegar á planta baixa atopeime co dictadorciño que me agardaba para resolver aquel problema «como os homes». Eu tiña dezasete anos recén cumpridos e era alto, pero miudiño; el andaba polos coarenta e levábame máis quilos que anos. Era pequenote, ancho, forte, con pescozo e peito de touro, e con sona de «manexarse moi ben». Podería esnaquizarme cunha man soa e por eso non deixaba de chamarme covarde, de impedirme a saída, de empurrarme, desafiándome co puño, botando lume polos ollos, apretando os dentes¿ De súpeto oiuse nas escadeiras un bruido estrondoso que se repetía cada pouco. Era o meu amigo Dopico que baixaba -supoño que do Ceo-, brincando de descanso en descanso, ata chegar cabo de nós. En canto nos viu soubo que algo grave pasaba. Preguntoume, conteille, e decidiu pelexar por min. Foi marabilloso. Dopico tiña quince anos, pero cunha frialdade que só vira no cine a Robert Mitchun e a John Wyne, empezou a desafiar e a empurrar ao dictadorciño, que non deixaba de repetir «non penses que che teño medo», mentres recuaba, branco como a neve. Cara de desprezo. Cando quedou claro que aquel problema non se resolvería «como o resolven os homes», Dopico botoume a man polo lombo e fomos cara a porta, mentres ollaba ao dictadorciño con cara de desprezo e dicíame: «Non lle teñas medo. Este é un merda. Se volve meterse contigo, arríncolle a cabeza». Nunca máis. Dopico foi gran amigo dos amigos; un amigo xeneroso. Cando rompeu a man dereita en Cádiz foi por defender a outro amigo, e moitos feridos de bala en marzo do 72 levan o seu sangue, aínda que non o saiban. Mentres escribo estas liñas surrío ao recordar que nas eleccións do ano 79 Dopico era delegado da UCD, pero el votou polo PSG, porque eu era candidato. Votou por min, pola nosa amizade.