Da Costa da Morte á Costa do Solpor

EN PRIMEIRA PERSOA| «A denominación Costa da Morte acocha toda unha fortaleza de vida e beleza», escribe Rosa María García Vilariño


No noso país existen varios espazos que, tras o paso do tempo, se van configurando como lugares míticos e senlleiros. Non é que iso suceda agora e veña condicionado por calquera moda ou tendencia, o certo é que xa existían, estaban aí, tan achegados que mesmo parecía que os coñeciamos. Non era así, soamente ata que fomos quen de deixar pousar a ollada, o afecto e o pensamento sobre eles, descubrimos a realidade que nos transcende, que vai máis aló. Por iso podemos entender enteiramente aquilo que deixou escrito Vicente Risco: «Ti dis: Galicia é ben pequena. Eu dígoche: Galicia é un mundo… Pode ela ser pequena en extensión; en fondura, en entidade é tan grande como queiras…». Descubrir Galicia, a nosa cultura e o noso ser son anceios que xa expresaban os devanceiros e entre eles a xeración Nós.

Este descoñecemento de noso, levou a outras persoas a darlle nome e polo tanto outra entidade ás nosas terras de Fisterra ou Nemancos (concellos de Cee, Corcubión, Dumbría, Fisterra e Muxía), a Terra de Soneira (concellos de Camariñas, Vimianzo e Zas) e a parte occidental da comarca de Bergantiños (concellos de Cabana, Laxe, Malpica e Ponteceso). Comarcas todas elas que configuran unha rexión no noso país. Ao pasearmos por elas descubrimos fíos comúns que nos enchen de abraio e nos enmeigan polo seu esplendor e vizosidade. Tal ocorre cos ríos, curtos e caudalosos, como Anllóns, Xallas ou o río Grande. O número de muíños, batáns e o misterio acochado entre as antas e os castros. Todo o percorrido garda o seu nome, calquera anco do relevo ou outeiro e miradoiro espellan a súa lenda e malia todo isto, a denominación da rexión queda dominada pola costa e as desgrazas alí acontecidas.

Paradoxo

Así a denominación de Costa da Morte, dada polos naufraxios sufridos, acocha paradoxicamente toda unha fortaleza de vida e beleza que non recolle ese nome alleo, imposto e triunfante. Mais hoxe en día, convertida en marca, vai ser moi difícil de reverter. Teriamos que remedar a Rosalía Castro dalgún verso e como ela dicir: Non costa da morte, / costa da vida e da luz…

Costa da vida polos homes e mulleres que a habitan. Mariñeiros, mariscadoras e redeiras que coma Penélope cosen e recosen á espera do compañeiro.

Costa da forza polos homes e mulleres que á esculca do percebe como auténticos aloitadores arrincan da rocha o seu froito.

Costa de beleza polos homes e mulleres que son quen de remedar as escumas do mar e confeccionar as máis fermosas rendas para os panos de Holanda.

Costa de historia polos primeiras persoas que a habitaron e a foron fornecendo de castros e antas. Polo invasor romano, pola cristianización, pola rebelión social irmandiña, e por tantas pegadas nas que mesmo o pintor do mar, Urbano Lugrís, deixou tamén na parede o seu fresco surrealista.

Costa dos santuarios para realizar sentidas e humildes pregarias ao Cristo de Fisterra, a Nosa Señora da Barca de Muxía, a San Fins do Castro en Cesullas-Cabana, Santo Hadrián do Mar de Malpica e aos Milagres de Caión na Laracha.

Costa da saudade e da contemplación do inmenso Atlántico para visitar e coñecer os nosos faros que alumearon os barcos e polo tanto a vida.

Costa fermosa das rochas que nos abraian coa súa figura coma os penedos de Pasarela e Traba.

Costa de escritores e poetas que coma sabios crebeiros saben enmeigar con palabras vivas o verdadeiro cerne da costa. Homes e mulleres que cantaron, recitaron e transmitiron cantigas e lendas para que os escritores desde a sabencia popular souberan poetizar e transformar en fermosos versos e novelas de aventuras. Desde o Rexurdimento con Pondal, Labarta e Abente. Desde hoxe con Lema Suárez e cos poetas Miro e Rafa Villar, María Lado, Estevo Creus…

E así poderiamos seguir debullando case ata o infinito. Mais este infinito atópase no Finis terrae, aquí onde o solpor é luz e roibén para toda a costa. E por iso, que reafirmamos que non existe tal Costa da Morte senón que reivindicamos e pregoamos máis ben Costa do Solpor, porque este alumea enteiramente a rexión.

E como Costa do Solpor de Galicia abrimos os brazos igual que os nosos devanceiros cara a todos os Finis Terrae atlánticos. Cara ao vento, aire, mar e pedras das terras de Irlanda, da Bretaña e Portugal e convocamos con todas elas á irmandade atlántica de beleza, tradición e pregrinación.

Apuntes biográficos. Rosa María García Vilariño. Profesora de Lingua e Literatura Galegas. No seu primeiro destino definitivo pasou polo IES Alfredo Brañas desde o ano 1983 a 1990 e no seu paso polas terras carballesas casou, tivo unha filla, e fixo amigos inesquecibles que por sempre a atarán a Bergantiños. Ao longo da vida profesional participou como autora na realización de libros de textos, traducións e dinamización culturais arredor da nosa literatura e cultura. Hoxe, na súa xubilación, disfruta como lectora, colabora coa biblioteca do seu concello de Oleiros e exerce de voluntaria en Cáritas.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
18 votos
Comentarios

Da Costa da Morte á Costa do Solpor