Desde Lestedo y con orgullo

Patricia Calveiro Iglesias
Patricia Calveiro SANTIAGO / LA VOZ

SANTIAGO

Juan Silva, en la presentación de la XLIII Festa da Filloa de Lestedo en Santiago, tras asumir la presidencia de la Asociación Cultural da Filloa.
Juan Silva, en la presentación de la XLIII Festa da Filloa de Lestedo en Santiago, tras asumir la presidencia de la Asociación Cultural da Filloa.

Juan Silva es el nuevo presidente de la Asociación Cultural da Filloa, tras la renuncia de su antecesor, y destaca el valor colectivo de una fiesta construida «sen xerarquías nin protagonismos»

04 feb 2026 . Actualizado a las 05:00 h.

Si por Juan Silva fuera, no sería protagonista de esta sección porque no siente que sea una figura destacable sobre el resto. Aunque le resulta «algo embarazoso falar de min mesmo», accede en calidad de nuevo presidente de la Asociación Cultural da Filloa, tras la renuncia de su antecesor, José Manuel Canabal, toda una institución tras más de un decenio en el cargo y arrimando el hombro para que una cita gastronómica como esta traspase fronteras. Juan representa bien a todas esas personas que llevan años colaborando a cambio de nada, asumiendo preocupaciones logísticas, así como una jornada de trabajo extenuante y sudor, al calor de unos filloeiros y piedras que atraen cada carnaval a miles de visitantes coincidiendo con el Domingo de Piñata.

Recuerda este boqueixonés con pedigrí (nacido en Lestedo hace 53 años, ya que a su madre no le dio tiempo a llegar a un hospital para el parto) que en casa de su abuela siempre se comieron filloas. «Tiña un filloeiro pequeno, de dous, que apoiaban enriba dunha trepia, un elemento de ferro de tres pés —explica—. De feito, na primeira edición da Festa da Filloa de Lestedo fixéranse as filloas deste modo máis rústico, coa faísca dos pinos, que era como antigamente se facía aquí, e acabaron cos ollos inchados coma potes esas cinco ou seis persoas que as elaboraban, entre as que estaba Canabal. Logo, construíronse unhas cociñas de ferro con ladrillos, xeso, barro... todo moi artesanal. Pasamos por moitos momentos ata chegar onde estamos hoxe. Fomos aprendendo polo camiño e tratando de mellorar, con momentos máis álxidos e outros máis baixos. Un dos grandes saltos foi cando Orlando Vázquez e os veciños de Pazos crearon a máquina circular para facer máis filloas. Máis tarde, veu a declaración da festa de interese turístico galego e, como a xente de Lestedo e da comisión estamos un pouco tolos, no bo sentido, fomos a pola declaración nacional».

Habla Juan en plural en todo momento, porque la asociación que hoy preside no responde «a unha xerarquía piramidal, senón que todos aportamos e funcionamos por consenso», subraya. Él acabó al frente de este grupo formado por unas 200 personas (entre las que hay gente de otras parroquias y hasta de otros países, incluso de Brasil) de forma un poco accidental, ya que ocupaba el cargo de vicepresidente en el momento de la renuncia de Canabal y, de acuerdo a los estatutos, le tocaba a él ocupar el puesto vacante. Muchos lo conocerán por ser uno de los responsables en los últimos tiempos de las máquinas filloeiras de la fiesta (la de Orlando y la de la propia asociación), entre otras funciones que no saltan a la vista.

«Aquí hai moita loxística detrás, dende comprar os ingredientes para o amoado e menaxe ata a parte administrativa. Cada un axudamos no que podemos e estamos sempre abertos a novas incorporacións. Mans nunca sobran», recuerda un hombre polifacético en la fiesta y en la vida, que ha pasado desde el sector de las emergencias hasta por la carpintería, entre muchos otros.

Para él la parte más satisfactoria a título personal, la más bonita, desde que empezó esta celebración es «a reunión de xente de todo tipo, de distintas idades, traballos e intereses... todos, traballando para algo en común. E, aínda que se traballa, e moito, é moi divertido. Dáche a oportunidade de coñecer a veciños cos que non tiñas contacto e descobres xente que che sorprende gratamente», subraya un hombre que ansía que «toda a xente estea contenta», más allá de si vuelven a llegar los coches hasta la frontera con la parroquia de San Pedro o no.