Valle-Inclán contra a súa época


Don Ramón María del Valle-Inclán morreu convencido de que «lle fallara a súa época», que nunca o comprendera, e tiña toda a razón. De feito, el finou en xaneiro de 1936, na véspera da Guerra Civil, e o seu éxito internacional como gran dramaturgo non chegou ata os anos sesenta do século XX. Despois, converteuse nun autor internacional indispensable nos mellores escenarios, á altura de dramaturgos coma Michel de Ghelderode, Bertolt Brecht, Eugène Ionesco ou Samuel Beckett. Sucedeu isto cando os seus tempos foron chegados, é dicir, os tempos do creador dos esperpentos como obras implacablemente críticas cunha sociedade chea de embelecos, miserias e falsificacións.

Atinara Valle-Inclán ao crer que lle fallara a súa época, que non soubo entendelo nin recoñecelo, pero sempre tivo a sospeita de que a noxenta sociedade na que vivía non podía sobrevivir sen cambios profundos. E atinou. O primeiro cambio foi un retroceso: a Guerra Civil, sanguenta e absurda, que asolou España. Logo, veu a represión política e cultural e, polos anos sesenta, os primeiros síntomas dunha apertura (aínda non política) pola que foi asomando a obra de Valle-Inclán, coa complicidade dos que de certo entendían de teatro. Tempos duns loitadores que querían verse no espello europeo, onde Valle-Inclán xa non era un descoñecido, tras as montaxes en París e a versión que Ingmar Bergman estreara con incrible adianto en Suecia en 1950.

Había unha rebelión interior que quería conectar co exterior. E neste camiño, coa complicidade de intelectuais comprometidos (mais non enfrontados abertamente co réxime franquista) comezou a recuperación progresiva e definitiva do dramaturgo galego, xa incuestionable. A Valle-Inclán falláralle a súa época, pero el non lle fallara á visión dunha modernidade crítica que alborexara na súa cabeza e que reclamaba o seu sitio no mundo da escena. Porque a súa época non fora a súa, senón que fora a de dramaturgos como José Echegaray e compañía, é dicir, os autores dun teatro vello, decadente, pobremente burgués e grandemente falsario. Esa foi a batalla que logo lles gañou para sempre Valle-Inclán a todos os que lle impediron asomar a cabeza no seu tempo.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
5 votos
Comentarios

Valle-Inclán contra a súa época