Galegos por convicción


Presidente da Real Academia Galega

O segundo presidente da Real Academia Galega, o editor e polígrafo Andrés Martínez Salazar (1846-1923), non era galego de nación, non nacera en Galicia quero dicir, senón na Astorga da Maragatería, e entrou en relación coa cultura galega na cidade da Coruña cando empezou a traballar no Arquivo de Galicia con Manuel Murguía. A súa contribución á cultura e á lingua galega foi certamente valiosa, non só como investigador e estudoso, senón sobre todo como editor. Da súa man, xunto con Juan Fernández Latorre, naceu a Biblioteca Gallega (1885), a primeira experiencia editorial cunha programación estratéxica estable a prol da nosa literatura, símbolo do Rexurdimento, onde publican autores como Manuel Murguía, Curros Enríquez, Eduardo Pondal, os irmáns Francisco e Antonio de la Iglesia, Francisco Añón, Heráclio Pérez Placer, López Ferreiro, etcétera…

Máis circunstancial, aínda que non menos emocionante, é o caso de Federico García Lorca, autor dos Seis poemas galegos, editados por Ánxel Casal, homenaxe á nosa literatura e aos amigos que o poeta granadino coñeceu en Galicia durante varias estadías dende 1931. Poeta a editor foron asasinados polo fascismo nos días terribles de agosto de 1936 case no mesmo día: un na barranqueira de Víznar, o outro nas gabias de Cacheiras.

Son moitos (e moitas) os que afortunadamente se achegaron e achegan dende fóra ás nosas letras: entre os máis próximos Úrsula Heinze, por exemplo, galega de Colonia (Alemaña) que se incorporou á nosa lingua por amor, como ela mesma confesa, cunha obra importante e recoñecida; ou Kristina Berg, que foi esposa de Carlos Casares; Kathlen March, tradutora de Cunqueiro e Rosalía; Marilar Aleixandre, unha das nosas autoras máis celebradas; sen esquecer o xénero masculino: John Rutherford, David Mackenzie, Craig Peterson, Xosé Antonio Perozo… Cito de memoria e de seguro que esquezo algúns.

Entre os variados méritos de María Victoria Moreno Márquez (Valencia de Alcántara, 1939-Pontevedra, 2005), a quen a Academia acordou dedicar a celebración das Letras Galegas no ano 2018, hai un que non sempre se comenta e que quixera salientar, alén da súa condición de escritora (cunha grande aceptación entre o público xuvenil sobre todo), crítica literaria e profesora de ensino medio (polas súas aulas pasaron algúns nomes sobranceiros das letras e a filoloxía galega de hoxe). Refírome ao feito de non ser galega de nación, senón de terras da Estremadura, que chegou a Galicia con 24 anos e aquí volveu descubrir o mundo, como ela tamén dicía: por amor. Non é pouco mérito xa non da autora, senón do propio país, esta Galicia nosa, ás veces tan ingrata (tan alleeira); non é pouco mérito, digo, que o país e a súa cultura amosen esta capacidade de sedución, esta forza interior, este pulo para incorporar voces que nos enriquecen e admiran. Benzóns.

Por Víctor F. Freixanes Presidente da Real Academia Galega

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
18 votos

Galegos por convicción