O XOVES fixo a primeira comuñón o meu veciño Xan, o neto da señora Peregrina. Día de Santa María. A procesión arredor do adro. A orquesta tocando a sesión vermut , logo do concerto da banda. Pombas e campás. Trinta e cinco graos ó sol. Das aproximadamente 3.799 parroquias que temos no país, o máis partillado de Europa, a Nosa Señora de agosto é titular de 775. Logo veñen as de San Pedro (304), as de Santiago (277) e as de San Martiño (234). Andan as músicas enlouquecidas, que seica non dan conta de tanto recado. Onte casaron Iñaqui e máis Alicia en Vigo. Día de San Roque. ¡Vaites co San Roque vigués! Festa grande. A do Cristo é outra cousa. Aínda que eu son do San Roquiño de Pontevedra, o da capeliña da Moureira, co seu bailar en costa: viras cara arriba e a moza sácache a cabeza, viras para abaixo e dache pola metade do peito. O meu amigo Manolo, alcumado entre nós Manoliño Verbenas , aínda conserva a libretiña aquela, de pastas rebirichadas, onde ía anotando a lapis festas e romerías. Empezaba no mes de xullo, o día de San Cristobo (baile na Ferrería) e acababa no Pilar de outubro. Nun radio de dez ou quince kilómetros arredor da Boa Vila tiñas tódolos días onde escoller: da Nosa Señora de Augasantas ó Santiaguiño do Burgo, do Carme de Marín (e os seus múltiples derivados) a Lérez, Santa María e San Andrés de Xeve. Mesmo chegaba a Campolameiro. Cada verbena coa súa anotación crítica: mozas de caramelo (escribía), emigrantes do Brasil (no Pelete), moito mocerío de Madrid (contra a banda de Sanxenxo)... Cría eu que esmoreceran as vellas romerías, metidos que estamos na teima da cultura urbá. Pero non é certo. Empezo a sospeitar que son incombustibles. Seis mil euros a orquestra. Meus amigos Moncho e Loliña levantaron o campamento só para ir escoitar a Sintonía de Vigo, que disque coa París de Noia son as grandes de agora. Din os compañeiros de La Voz que temos máis orquestras que concellos. A industria do jolgorrio . É o que nos vai. Grupo electróxeno propio, camión de catro eixos, fichaxes millonarias (en pesetas) para os mellores vocalistas, efectos láser nun escenario de vintecinco metros... Póñome no salido da casa, agora que vivo na aldea, e cada noite déitome co balbordo das músicas e a pólvora dos foguetes. Festa rachada. Este ventiño de hoxe viña pedindo outras cousas: a lei de partidos, a ilegalización (politicamente bastante discutible, por certo) de Batasuna, esa nova execución en Texas, a ameaza contra Irak, Bush e os dereitos humanos, os mortos nas estradas, os grandes fraudes da economía da globalización, a crise profunda da América Latina: Arxentina, Uruguai, Colombia, Brasil, Venezuela... Pero algo se cruzou. Algo que está no aire, difícil de describir e que vén de moi atrás, coma un bálsamo sabio e antigo. Deixeime ir. Na romaría de San Roque, sentados no valo que rodea o recinto da festa, unha parella maior contempla a riada humana que reborda a carballeira. Trinta e dous anos en Caracas. Toda unha vida. Observan o mundo en silencio, sen palabras. Alá arriba, estouran os foguetes.