Unha revisión das claves da anorexia nerviosa
23 ene 2013 . Actualizado a las 13:53 h.Inés era unha nena alegre e responsable. Sempre sacaba notas excelentes, aínda que ela nunca parecía do todo satisfeita cos resultados. Tiña un grupo de amigas inseparables coas que adoitaba quedar todos os fins de semana. E era moi divertida. Pero agora, con 15 anos, as cousas cambiaron. Desde hai algún tempo sempre está enfadada ou triste. Na hora do recreo vese apagada, dando voltas polo patio coa súa mellor amiga. Sempre está morta de frío. Aínda que xa era de constitución delgada, baixou case 5 quilos. Ela di que son os exames, que lle pon nerviosa. Pero as súas amigas non llo cren.
Hai tempo que sospeitan que algo malo lle pode estar a pasar. Por iso decidíronse a contar todo o que saben (acerca das dietas, vómitos autoinducidos e cambios de humor) aos seus pais. Estes, alarmados pola información, estiveron máis atentos ao seu comportamento en casa. Incluso revisaron o seu historial de Internet. E atoparon procuras do tipo de «Como adelgazar máis en menos tempo» ou «Trucos para que os teus pais non controlen o que comes». «¿Que podemos facer?», pregúntanse agora.
Non todas as adolescentes que están preocupadas polo seu peso sofren anorexia nerviosa. Aínda que o 40 % das españolas de 15 anos considéranse gordas, e unha porcentaxe similar de mozas atópase a contragusto co seu propio corpo, a poboación de adolescentes con risco de padecer anorexia nerviosa é do 10 %. Unha porcentaxe o suficientemente alarmante como para coñecer as claves que permitan detectar este trastorno e actuar a tempo.
¿QUE É A ANOREXIA NERVIOSA?
A enfermidade caracterízase por unha severa perda de peso provocada pola propia persoa e en moi pouco tempo. Diminúese a achega alimenticia de todo o que se considera que pode engordar, de modo que se chegan a inxerir cantidades ínfimas de comida ou se provoca con frecuencia o vómito. Xeralmente combínase con exercicio físico intenso.
¿CALES SON OS SEUS SÍNTOMAS?
- Obsesión desmedida polo peso.
- Atraso ou desaparición da menstruación.
- Cambios radicais de humor.
- Condutas estrañas en relación coa comida (escóndea, tíraa ou esmágaa, intenta comer de pé e rapidamente, argumenta que xa comeu...).
- Tendencia ao illamento, afastamento dos amigos.
- Relacións cos pais máis complicadas.
- Dificultades de concentración e diminución do rendemento escolar.
- Diminución da temperatura corporal.
- Extrinximento.
- Caída do pelo.
- Alteracións do soño.
- Fatiga muscular.
- Unha sensación insoportable de soidade e incomprensión e, en ocasións, desexos de que a súa vida termine.
¿CALES SON AS SÚAS CAUSAS?
A anorexia nerviosa é un trastorno mental grave, cuxo orixe se explica a partir da suma de moitos factores. Entre outros:
1. Familiares. Uns pais sobreprotectores, moi preocupados polo peso e a imaxe corporal, poden favorecer a súa aparición. Tamén os climas familiares tensos, con falta de comunicación e afectividade, ou a existencia de conflitos persoais (como a separación dos proxenitores) son variables de risco.
2. Factores individuais. Como sobrepeso, perfeccionismo e autocontrol, medo a madurar, baixa autoestima ou ansiedade.
3. Factores socioculturais. Os ideais de delgadeza, o culto ao corpo, a publicidade e a moda.
4. Factores xenéticos. A existencia na familia dunha persoa cun trastorno da alimentación multiplica entre 2 e 20 veces o risco de que o padezan outros dos seus membros.
¿EN CANTO TEMPO SE CURA?
En xeral os trastornos da conduta alimentaria son enfermidades longas e graves, que poden prolongarse durante varios anos e incluso durante toda a vida. Segundo datos do Defensor do Menor da Comunidade de Madrid, un 60 % dos adolescentes afectados recupéranse da enfermidade totalmente. Un 30 % fano de xeito parcial, o 10 % seguirá enfermo durante toda a vida e outro 10 % falecerá antes de 10 anos.