«Temos que seguir traballando, provocando que exista conciencia lingüística e que todos desexemos falar galego»

Alicia Padín é a Coordinadora a Rede de Normalización Lingüística de Galicia. Considera prioritario divulgar o uso do galego, sobre todo entre os máis novos


RIBEIRA / LA VOZ

Xa choveu, e moito, desde aqueles Séculos Escuros nos que o galego foi anulado como lingua, pero os seus efectos perduran hoxe en día. Por iso son imprescindibles as ferramentas e as iniciativas que buscan promover o seu uso, sobre todo por parte das novas xeracións. Con este fin nacía, hai unha década, a Rede de Dinamización Lingüística de Galicia, un ente vinculado á Consellería de Educación e Ordenación Universitaria que, desde decembro, está coordinado por Alicia Padín. Ela asume o reto mentres continúa co traballo como normalizadora que desenvolve en Ribeira desde hai 15 anos.

-Cal é a misión dun normalizador lingüístico?

-Conseguir que a xente teña conciencia lingüística, que saiba que temos un idioma que hai que defender. Para iso, ademais de tarefas de divulgación hai que levar a cabo actividades de asesoramento e de formación, pois hai persoas que non foron educadas en galego ou que proceden de países estranxeiros.

-A Rede é entón similar, pero a nivel Galicia.

-Si, do que se trata é de coordinar accións para os máis de 200 concellos que están adheridos actualmente, aos que hai que engadir diversas asociacións e fundacións. Tamén se busca que a totalidade dos municipios de Galicia formen parte dela para que a estratexia sexa común en toda a comunidade.

-Cales son esas accións que promove a Rede?

-O groso son propostas concretas de dinamización lingüística, como obras de teatro, concertos e obradoiros. Este ano hai un programa especial, xa que por mor da pandemia, a Xunta buscou unha fórmula co fin de dinamizar o sector cultural e creouse o fondo Xacobeo 21. Depende da Secretaría Xeral de Política Lingüística e tradúcese nun investimento de 1,5 millóns de euros. Son máis de mil actividades.

-Está tan enfermo o galego como para precisar deste tipo de impulsos?

-A presión por parte da lingua teito, o castelán, é moi forte, se ben é certo que, das linguas minoritarias de toda a Península, a nosa é a que máis se emprega. Sempre temos unha perspectiva moi negativa, pero non é real. Nós usamos moito o galego e estamos preparados para empregalo, aínda que si é importante traballar coas novas familias para que lles falen galego aos seus fillos. É fundamental que a lingua pase de xeración en xeración.

-Constitúen os nenos o colectivo máis vulnerable?

-Ten que existir unha transmisión interxeracional e os nenos teñen que ver o galego como o seu propio idioma. Niso é o que temos que incidir e é aí onde non podemos baixar a garda. É coma unha planta que hai que empezar a regar cando nace.

-Segue existindo unha gran diferenza entre a zona rural e a urbana?

-Por desgraza, si. O castelán fai máis presión canta máis xente se xunte, sen máis. Ao existir un intercambio de poboación maior é máis habitual que haxa ocos nos que se perda o emprego da lingua. Temos que seguir traballando, provocando que exista conciencia lingüística e que todos desexemos falar galego, porque ese é o noso gran tesouro.

-Pero aínda hai quen se resiste a empregar o galego por consideralo inferior...

-Claro que hai e non se entende. Hoxe en día, ningunha persoa culta debería atreverse a falar en público en castelán, porque sería ir contra nós mesmos e contra o noso. O dominio da lingua non vale de escusa, porque moi poucas persoas carecen de formación para non poder falalo.

«A nosa lingua goza en Barbanza dunha saúde mellor que a media»

Consciente de que a situación do galego sempre podería ser mellor e de que as actividades que se fan para promover o seu emprego nunca serán suficientes, Alicia Padín amósase positiva á hora de analizar o presente e de mirar cara o futuro.

-Como se atopa de saúde o galego en Barbanza?

-A nosa lingua goza en Barbanza dunha saúde mellor que a media. En Ribeira por exemplo, calquera que chega de fóra, o primeiro que fai é tratar de aprender o galego, porque sabe que de outro xeito, nin compra nin vende. Pero aínda así, non se pode baixar a garda. O máis importante é darlle visibilidade.

-Pode resultar prexudicial a pandemia, pola redución de actividades culturais?

-No seo das familias, o emprego do galego continúa con normalidade, se ben é certo que houbo unha redución importante da oferta cultural. Pero iso non só lle prexudica ao galego, que tamén, senón que inflúe negativamente no benestar das familias en xeral e na saúde intelectual das persoas. De aí que sexa moi importante que o galego se empregue nas redes sociais e que se ofrezan en Internet contidos na nosa lingua. Hai produtos excepcionais, como a película O que arde, que propician que o galego se vexa coma unha lingua moi viva.

-Cal é a gran ameaza do galego?

-O único perigo é que nos distanciemos, porque o galego é o que nos une. Hai que seguir insistindo nos nenos e tamén nos neofalantes, persoas que non tiveron o galego como lingua materna ou que proceden do estranxeiro. Sempre é moito mellor unir que separar.

-Amósase optimista de cara ao futuro neste aspecto.

-Si, aínda que hai que seguir traballando, pero iso co galego e con calquera outra lingua minoritaria.

Aclaracións necesarias

Alicia Padín

Respecto á entrevista publicada o domingo 22 de novembro de 2020 quero facer algunhas aclaracións necesarias para deixar claro a miña consideración persoal e profesional respecto ao status e situación que deben ter as dúas linguas cooficiais en Galicia:

Considero que tanto galego como castelán son linguas que cada cidadán debe utilizar con total liberdade.

Fixen estas declaracións a título persoal, sen que poidan considerarse baixo ningún concepto mensaxes políticas de ningunha das administracións nas que traballo ou coas que colaboro.

Pretendín facer referencia a que, ao meu entender, hoxe en día calquera persoa formada en Galicia está capacitada para falar en galego ou en castelán en público sen ningún tipo de problema. Foi unha frase que sen lugar a dúbidas estivo mal expresada pola miña parte. O meu quefacer diario é a dinamización e normalización do uso do galego, sempre desde o respecto.

Seguir leyendo

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
22 votos
Comentarios

«Temos que seguir traballando, provocando que exista conciencia lingüística e que todos desexemos falar galego»