«Daríalle unha clase a Pablo Iglesias»

OURENSE

SANDRA ALONSO

Fundamentalmente son galego, porque pasei aquí 43 dos 76 anos que teño, di o historiador e director do Museo do Pobo Galego

12 dic 2017 . Actualizado a las 09:40 h.

O vello profesor sempre ri. É un tipo alegre. Tomamos café no sempre acolledor Café Casino de Santiago, de modo que entre a contorna, a chuvia de fóra e a estatura humana e intelectual de Justo Beramendi (Madrid, 1941), un desexaría que a mañá se prolongase moitas horas e que a última páxina do xornal fose algo máis longa. «Unha das preguntas máis difíciles que me pode facer é de onde son», di. Pois veña, é un bo xeito de comezar.

-De onde é vostede?

-Eu nacín en Madrid, outra cousa é que sexa madrileño. Meu pai era madrileño e miña nai, vasca, aínda que cambiei a orde dos meus apelidos.

-Non era tan complexo...

-Espere. Á miña nai, que era de Izquierda Republicana, depurárona como funcionaria despois da guerra e, cando eu tiña 40 días, levárona para Almería. Alí estiven ata os dous anos, logo fomos a Guadalajara, e de alí a Madrid outra vez. Miña nai separouse de meu pai e volvemos a Almería, así que eu crieime alí; fixen o bacharelato en Almería e, con 17 anos, volvín a Madrid. Así que, de onde carallo son? Fundamentalmente son galego, porque pasei aquí 43 dos 76 anos que teño.

-E como veu dar a Galicia?

-En 1968 estudaba en Madrid a carreira de enxeñeiro industrial e militaba nun partido da extrema esquerda. Vivía nun piso franco onde tiñamos o aparato de propaganda. Metéusenos no grupo un confidente da policía. Avisáronnos e escapamos polos pelos. A Barcelona, onde vivía unha cuñada casada cun arquitecto galego que podía agocharnos. Alí entrei en contacto coa colonia galega, que me axudou moito, e acabou por ofrecerme traballar en Galicia. Viñemos en setembro de 1974 e... ata hoxe.

-De pequeno era moi pillabán?

-Si. O meu bisavó chamábame «rompetodo», seguramente porque tiña que arranxar o que eu rompía, ha, ha. Logo tiven unha enfermidade ósea dende os sete anos ata os catorce. Estiven moito tempo na cama e iso cambioume o carácter. Fíxome máis serio, lector voraz e máis resistente ás adversidades.

-Defínase en poucas palabras.

-Hummm... traballador... algo utópico... politicamente fracasado e intelectualmente curioso.

-Dálle moita importancia á política?

-Si. É que tivo moita importancia na miña vida, a pesar de non ser político.

-Defina agora a Galicia, tamén en catro ideas.

-Galicia é... acolledora... demasiado pacífica... resistente e... descrida.

-Cal diría que foi o feito determinante, ou un deles, na historia de Galicia?