O recendo a pementos fritidos, a empanada da casa, as patacas cocidas con xoubas, o tomate fresco con sal, as costeletas con allo, os bocareus en vinagre, os berberechos. A herba, o millo, a auga de lavanda. Veñen os olores do meu verán, como unha constelación, a devolverme a nostalxia. Os pés descalzos cruzando o río, o sabor a mazá dos bicos adolescentes, os bicos que non eran de mazá. Aquel soño de ser escritor. As batallas perdidas. As que nunca gañei. E os libros. Sempre os libros. Acabo de terminar Una historia ridícula de Luís Landero. Reconfórtame que exista, que siga publicando, que en cada liña eu encontre aquel primeiro novelista que me cegou con Juegos de la edad tardía.
Landero é luz en medio do túnel literario, e cultural, que vivimos. Da novela histórica á novela negra todo é unha cuestión de oficio: ferramentas, práctica, trucos, información e unha narración correcta. O talento, desaparecido. Quedan Landero e poucos máis. Digo que aínda publican novelas os descendentes de Cervantes e Proust. Os que saben que a nostalxia e a infancia son os únicos paraísos. Os que coñecen e recoñecen a metáfora como sustento de calquera gran obra literaria. Os que procuran un hálito de orixinalidade, agora que ser orixinal resulta frívolo. Ese é o gran problema do mundo, en particular, e da arte en xeral: a frivolidade, a aparente sofisticación, a estraña extravagancia do aplauso a toda vulgaridade.
Queda Landero, insisto. Landero, por fortuna, tecendo páxinas como pentagramas. Facéndonos vivir, agora que a vida literaria semella un tedio insoportable. Landero coas súas rutinas, facendo da cotiandade unha obra artística. Grazas por existir, «maestro».