PASEI O DÍA de defuntos buscando o obituario dun vivo, Arafat. Podía ser que morrese e, por se acaso, había que ter lista unha necrolóxica para os compañeiros de Internacional. Así é: eu teño un obituario de Yásir Arafat xa escrito. Todos os xornalistas o temos, e tamén outro do Papa. Pode parecer macabro pero ten que ser. É unha das crueldades do xornalismo. todo sucede case sempre demasiado rápido e nunca hai tempo para nada. Sobre todo se sucede despois das sete da tarde. Ou é a morte a que é cruel, máis ben, e a que se parece ó xornalismo: tamén sucede demasiado rápido e nunca hai tempo para nada. Ó final, atopei o obituario no ordenador, nun lugar recóndito do disco duro, perdido entre arquivos do sistema operativo, disimulado baixo un nome estraño. É o equivalente informático dun papel que, engurrado e medio descolorido, vai parar debaixo da mesiña de noite ou a unha desas moreas de revistas que crían po no faiado. Por desgracia, non me valía xa. Escribino hai tres anos, nun deses numerosos días en que parecía que o Raís ía morrer. Pero non morreu, e empezou a pasar o tempo. Mentres Arafat non morría, ían morrendo en cambio outros que non estaba previsto que morresen, e que morrían como ás presas, algúns deles despois das sete da tarde. Así son morte e o xornalismo, como dixen. Confeso que entón reutilizaba algunha frase do obituario de Arafat ou do Papa para estas outras necrolóxicas, frases xenéricas, naturalmente, sobre a vida e a morte. Metín frases da necrolóxica de Arafat, por exemplo, na dun rabino famoso que faleceu hai un par de anos e algunha da do Papa na dun xeneral israelí. Tantas frase collín prestadas que agora eses obituarios deles contan as mortes de outros. Haberá a quen lle pareza isto unha falta de respecto, pero se ben se mira é unha homenaxe á universalidade da condición humana. Agora exáltase moito a diversidade coma un valor eu en cambio entendo que o verdadeiramente humano está nesa identidade das nosas vidas, no moito que se parecen as nosas peripecias, feitas sempre cos mesmos pobres materiais: unha data de nacemento, unha infancia, uns estudios, uns soños, uns amores, uns fracasos, algúns logros. E todo isto para rematarmos nesa mesma desembocadura da morte, a máis democrática das experiencias do home. «Morre o rei, morre o papa», dicía unha miña avoa. Nisto pensaba, digo, onte, o día de defuntos.