A fonte «móbil» de mármore branco

Dende os anos 70 está no Paseo das Palmeiras da Alameda


É unha das fontes máis singulares e atractivas da cidade. Hoxe atopámola ao inicio do Paseo das Palmeiras, na Alameda, un tanto desleixada e esquecida, á sombra dun enorme cedro. Ten case 150 anos de vida. É a fermosa -e poética- fonte de mármore branco que, antes de chegar aquí, embeleceu outros lugares da cidade. Unha fonte «móbil», como moitas outras de Compostela. Como testemuña, a imaxe que recollemos na nosa crónica gráfica de hoxe (cedida para nós por Antonio Cancela).

A fotografía pertence, como vemos pola numeración, a unha serie de postais. O fotohistoriador Carlos Castelao, gran estudoso da deltioloxía compostelá, identifícanos a data desta serie de tarxetas: 1909; e a empresa comercializadora: La Internacional Exprés. Precisamente Carlos, xunto con Fuco Sangiao, teñen estudado amplamente esta marca de postais nun traballo aínda inédito.

Vemos que a postal pon «Praza de Abastos» porque esta foi a instalación primeira do monumento. Temos noticia da fonte en 1872, segundo relata José Antonio Tojo Ramallo no seu libro Agua y Saneamiento en Santiago de Compostela. Diez siglos de historia (Aquagest, 1998). Naqueles días edificábase a primeira praza de abastos da cidade, unha serie de pavillóns erguidos nos terreos propiedade do Conde de Altamira, moi preto da antiga muralla, á altura da Virxe da Cerca (e preto tamén da igrexa de San Fiz de Solovio). Como centro estético da praza encargouse a construción desta fonte de mármore branco que foi feita en Barcelona e trasladada a Santiago dende Vilagarcía de Arousa. Elegante, sobria, con catro medallóns na base e, en dous deles, o escudo de Galicia. Os outros dous, baleiros.

Neste lugar permanecerá ata 1932 cando, a proposta dos concelleiros Xosé Pasín e Isolino López, decidiuse o seu traslado e instalación entre o paseo da Alameda e a Ferradura.

En 1937 derrubábase o xa vello mercado e catro anos despois erguíase, no mesmo lugar, o que coñecemos hoxe. A fonte, xa na Alameda, aínda vería mover o seu corpo unha vez máis, como dixemos, ata a súa colocación actual.

É de supor que este mármore branco, branquísimo tralo mofo e a humidade de hoxe, fino e sen vetas, proceda de Carrara, en plena Toscana italiana, o mármore branco máis apreciado do mundo, no que foi esculpido o propio David de Miguel Ángel ou, moito máis preto de nós, a do sorprendente retablo do pazo de San Lourenzo...

O pasado sábado estiven preto desta fonte, e escoitei o seu silencio e tamén, quizais, unha petición: brillar coma nos vellos tempos, e que a xente, coma o home desta fotografía de 1909, quixera de novo sacarse unha foto a carón dela, e que soase a auga, coma no antigo poema medieval: fío de ouro que mana da fontana / fío de ouro que mana.

editor@alvarellos.info

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
13 votos
Comentarios

A fonte «móbil» de mármore branco