A fonte «móbil» de mármore branco

Quique Alvarellos

SANTIAGO CIUDAD

Dende os anos 70 está no Paseo das Palmeiras da Alameda

14 may 2018 . Actualizado a las 01:52 h.

É unha das fontes máis singulares e atractivas da cidade. Hoxe atopámola ao inicio do Paseo das Palmeiras, na Alameda, un tanto desleixada e esquecida, á sombra dun enorme cedro. Ten case 150 anos de vida. É a fermosa -e poética- fonte de mármore branco que, antes de chegar aquí, embeleceu outros lugares da cidade. Unha fonte «móbil», como moitas outras de Compostela. Como testemuña, a imaxe que recollemos na nosa crónica gráfica de hoxe (cedida para nós por Antonio Cancela).

A fotografía pertence, como vemos pola numeración, a unha serie de postais. O fotohistoriador Carlos Castelao, gran estudoso da deltioloxía compostelá, identifícanos a data desta serie de tarxetas: 1909; e a empresa comercializadora: La Internacional Exprés. Precisamente Carlos, xunto con Fuco Sangiao, teñen estudado amplamente esta marca de postais nun traballo aínda inédito.

Vemos que a postal pon «Praza de Abastos» porque esta foi a instalación primeira do monumento. Temos noticia da fonte en 1872, segundo relata José Antonio Tojo Ramallo no seu libro Agua y Saneamiento en Santiago de Compostela. Diez siglos de historia (Aquagest, 1998). Naqueles días edificábase a primeira praza de abastos da cidade, unha serie de pavillóns erguidos nos terreos propiedade do Conde de Altamira, moi preto da antiga muralla, á altura da Virxe da Cerca (e preto tamén da igrexa de San Fiz de Solovio). Como centro estético da praza encargouse a construción desta fonte de mármore branco que foi feita en Barcelona e trasladada a Santiago dende Vilagarcía de Arousa. Elegante, sobria, con catro medallóns na base e, en dous deles, o escudo de Galicia. Os outros dous, baleiros.