As preocupantes cifras do galego


Os datos da enquisa que nos acaba de fornecer o IGE sobre a realidade social da lingua galega confirman unha situación que non é a primeira vez que comentamos nestas mareas. Aínda hai pouco que a RAG apuntaba datos concretos do concello de Ames, poboación en crecemento próxima a Santiago de Compostela, cunha importante presenza de rapaciños e rapaciñas nas escolas. Cada quen pode ler as cifras segundo a propia conveniencia, pero os datos son os que son. Certo que, porcentualmente, Galicia mantén unha poboación leal ao seu idioma bastante por riba doutras comunidades con lingua de seu: Euskadi e Cataluña, por exemplo. Dende a Xunta sublíñase moito este feito. Mais é unha realidade que vén dada e que nada ten que ver coas mudanzas e os desafíos da modernidade, que son os que mandan. Euskadi e Cataluña teñen unha poboación inmigrante que nós non temos. O mundo rural ou semi-rural segue sendo a nosa gran reserva, mais en claro proceso de esmorecemento. O que de verdade conta é a tendencia.

As dúas cuestións de fondo que, na miña opinión, son os grandes desafíos e, por tanto, os puntos estratéxicos sobre os que debería incidir a política lingüística, sempre que queiramos manter unha lingua viva, non unha reliquia de museo, son: os ámbitos urbanos e as novas xeracións. Tanto nun caso coma no outro a realidade é preocupante. O lector ten os datos na edición de onte deste mesmo xornal.

Canto máis grande é a poboación e canto máis poderosa é a cultura urbana fronte a cultura tradicional, máis grande e poderosa é a presenza do castelán. Canto máis vellos son os falantes, maior é a presenza do galego, ata o punto de que na poboación menor de 14 anos o non uso (nin coñecemento!) do idioma empeza a ser preocupante. Nada que non comentásemos moitas veces. Que estamos a facer nos colexios? Como podemos declararnos satisfeitos dunha situación que non dá socializado á poboación nova no seu idioma, poboación que fala maioritariamente galego nas casas (Ames) e o perde no patio do recreo? E nas aulas da universidade, onde en principio non só se establece a especialización do coñecemento senón as pautas de uso da futura vida profesional? E os medios de comunicación de masas, onde o galego acada escasamente o 5 %, fronte unha poboación galegofalante maioritaria? E a oferta cultural e de lecer: o cinema, a publicidade, a música, os espectáculos deportivos, os espazos de entretemento..? E os referentes sociais dominantes na industria, no comercio, na economía, non só na política?

Diante desta situación, que non é nova, caben dúas posturas: a fatalista, considerando que as cousas son como son e que as leis da historia impoñen a extinción dos máis febles, ou a de aqueles que cremos que os seres humanos (a cidadanía) poden modificar a realidade inxusta. Sen vontade certa de actuar, non hai política posible.

Conoce nuestra newsletter con toda la actualidad de Santiago

Hemos creado para ti una selección de noticias de la ciudad y su área metropolitana para que las recibas en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
16 votos
Comentarios

As preocupantes cifras do galego