Henrique Rabuñal: «Carvalho Calero tivo un alto sentido de servizo ao país e de buscar consensos»

«Gozaba dun enorme prestixio, representaba moitas cousas para a miña xeración», di o autor do ensaio biográfico «Ricardo Carvalho Calero. O anxo da terra»


SaNtIaGO / LA VOZ

Para Henrique Rabuñal, Ricardo Carvalho Calero «ocupa na historia do país un lugar sobranceiro ao carón dos máis grandes, de moitos dos seus mestres e amigos e próximo daquelas figuras a cuxo estudo entregou unha parte substantiva da súa vida». Así o defende en Ricardo Carvalho Calero. O anxo da terra, libro editado por Galaxia, onde estuda o autor a quen este ano se lle dedica a celebración do Día das Letras Galegas. Un traballo que elabora a semellanza da estrutura de Scórpio, e onde «Dolores», «Castelao», «Salvador Lorenzana», «Unha xornalista», «Un poeta dos 80», «Unha historiadora da Literatura» e outras narradoras e narradores expoñen os 12 capítulos que integran as 200 páxinas do volume, que finaliza con bibliografía de e sobre Carvalho. No lanzamento en Compostela tivo a compañía de Manuel Portas, colega de profesión.

Rabuñal non foi alumno de Carvalho Calero na Facultade de Filoloxía da USC «porque fixen os tres primeiros anos da carreira na Coruña e cando cheguei a Compostela xa estaba xubilado. Tiven tratamento estreito con el e unha relación sempre moi cordial. Gozaba dun enorme prestixio para a miña xeración pois representaba moitas cousas, como a continuidade do galeguismo histórico, a súa ollada científica sobre a lingua e a literatura, e tamén sorprendía que, xa xubilado, publicase Scórpio, unha narración de tanta novidade e transgresora», afirma.

Rabuñal inclúe un capítulo sobre a presenza de Carvalho despois da morte, entre 1990-2020 «para evidenciar como é unha figura moi querida por moitos discípulos, amizades, en xeral polo profesorado de lingua e literatura formado nas décadas de 1970 e 1980 e seguramente moito máis. Contra o seu silenciamento en instancias oficiais, fago unha achega sobre a reivindicación, a presenza, a cantidade de libros, obras, congresos, exposicións e actuacións moi diversas ao redor da súa persoa. Comezando pola sociedade civil de Ferrol, a súa cidade natal, e Ferrolterra, que o homenaxearon e honraron de diversas maneiras; ou os dous volumes coordinados polo profesor José Luís Rodríguez, editados polo Parlamento de Galicia e pola USC; e outras obras que elaboraron Martinho Montero Santalha, Aurora Marco, Pilar García Negro e moitas máis persoas. Penso que era necesario lembrar agora todo iso».

Sobre o ideario lingüístico de Carvalho, e o reintegracionismo, aspecto que foi polémico nas últimas décadas, e aínda o é, valora que «Carvalho defende sempre un galego correcto, erudito, científico. Un uso consciente e non oportunista do idioma tomando posición, a posición reintegracionista [de confluencia co portugués], para establecer a norma culta da lingua porque ‘Non estamos sós’ [título dun artigo que publicou en La Voz de Galicia]. O seu reintegracionismo é unha forma de galeguismo, unha posición desde a que entender a situación diglósica da lingua e detectar o pseudobilingüísmo».

Ao se lle pedir unha valoración da figura, coa perspectiva de 30 anos desde a súa morte, Rabuñal manifesta que «Carvalho Calero tivo un alto sentido de servizo ao país e de buscar consensos, sempre con tolerancia, para resolver grandes temas que podemos chamar de país. A súa actividade intelectual foi moi intensa e o conxunto da súa obra é inmensa, en cantidade e en valor, e iso pretendo comunicar neste libro, dunha maneira amena, non pensando só en especialistas, dando a coñecer os moitos fíos do seu mundo para que o lector, despois, poda tirar do que lle interese para profundar. Verá unha figura moi pouco atraída polos cargos da oficialidade, da Administración autonómica que se configuraba; un Carvalho que se movía en espazos que estaban mesmo en contradición con aquel poder».

Conoce nuestra newsletter con toda la actualidad de Santiago

Hemos creado para ti una selección de noticias de la ciudad y su área metropolitana para que las recibas en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
6 votos
Comentarios

Henrique Rabuñal: «Carvalho Calero tivo un alto sentido de servizo ao país e de buscar consensos»