A eutanasia, cuestión humana

Andrés Torres Queiruga FIRMA INVITADA

OPINIÓN

María Pedreda

14 feb 2020 . Actualizado a las 05:00 h.

Karl Jaspers falou con fondura das «situacións límite». Definen o máis específico do ser humano e non as podemos cambiar, senón esforzarnos por xestionalas do mellor xeito posible. O nacemento, ser nacidos, é unha. A morte é outra, a última, dalgún modo a máis delicada. Desde que hai humanidade foi rodeada de profundo respecto, por veneración, medo ou esperanza. Hoxe o medo convértea para moitos en tabú. A eutanasia tráea, por vía indirecta, á publicidade, expóndoa a ser utilizada para finalidades espurias, pervertendo o seu sentido.

Usala para calquera fin que non sexa aquel ao que apunta a súa etimoloxía (axudar a “ben morrer”), sería unha indignidade humana, fágase por ortodoxia relixiosa ou programa de partido. Como sería miseria intelectual, resolvela a base de tópicos: esquerda contra dereita ou laicismo contra igrexa. Levamos tempo en que estas tentacións contaminan o ambiente. Digno e intelixente só pode ser buscar entre todos o que poidamos considerar mellor para axudar as persoas nesa dura situación límite. De aí, unha primeira necesidade: dignificar a discusión pública con diálogos honestos e informacións fidedignas; mostrar a seriedade suprema do asunto, evitando que sexa entregado aos tópicos ou, peor, creando un ambiente “tanatófilo”, banalizando a morte e acaso promovendo de xeito irresponsable esa letal tendencia ao suicidio que está sendo una praga tan terrible como soterrada.

Trátase, insisto, dunha cuestión radicalmente humana, anterior a toda división de partido, credo ou ideoloxía. Non son moralista especializado na casuística concreta, nin médico que poida calibrar o modo ou a eficacia das distintas medicacións. Desde a teoloxía interésame insistir en que a eutanasia non é inmediatamente un problema relixioso, senón un problema moral: buscar que recursos médicos, que leis civís, que axudas persoais son os máis adecuados para axudar a que a persoa afronte dignamente a súa morte. Iso non está escrito na Biblia, senón na realidade, examinando entre todos os procesos psíquicos, as relacións familiares, as consecuencias sociais da decisión que se tome. Pero tampouco nese eslogans, que con apriorismo dogmático repiten como evidente a identificación de «morte digna» con eutanasia activa ou suicidio asistido. É preciso presupor a honestidade dos demais, respectando o principio de que todas as posturas serias buscan a morte digna e desexan encontrar o mellor modo de acadalo.