A discrepancia invita á seguinte ronda

Eva R. Argiz

CHANTADA

Un home proba unha copa na Feira do Viño de Chantada
Un home proba unha copa na Feira do Viño de Chantada CARLOS CORTÉS

Nos últimos meses tomei algo con políticos de Chantada, unhas veces en encontros concertados e outras por casualidade: con Manuel Diéguez «Penela», tenente de alcalde do PP; Javier Medela, ex-secretario xeral do PP; Elena Fernández, concelleira de Por Chantada-IGV; Iago Suárez, deputado autonómico e candidato á alcaldía polo BNG; Fernando Varela, exconcelleiro do BNG; Raquel López, exvoceira do PSOE, ou Jaime Losada, secretario xeral do PSOE. Falamos de política, discrepamos e mesmo atopamos coincidencias. A distancia entre as nosas ideas non impediu escoitarnos con respecto e, polo menos no meu caso, desfrutar da conversa. Debería resultar o normal mais, no clima político actual, xa non sempre o é.

A morte de Xosé Manuel Beiras fíxome pensar nesas conversas. Os seus debates con Fraga podían ser durísimos: discrepaban no esencial e non o disimulaban. Porén, tamén mantiñan debates distendidos fóra do Parlamento mesmo arredor dunhas cuncas de viño. Eran rivais políticos, non inimigos. O respecto non lles pedía renunciar a nada; permitíalles recoñecer que enfronte había unha persoa coa que se podía dialogar.

Cando Beiras golpeou un escano cun zapato, deixou unha imaxe para a historia: a da forza coa que defendía as súas conviccións. Esa paixón convivía coa capacidade de dialogar e con xestos de solidariedade que exemplificou o alcalde de Vigo nunha entrevista tras o pasamento de Beiras, cando contou como este último puxo cartos do seu peto para axudarlle a pagar a fianza (de Abel Caballero) cando o detiveron durante o franquismo. Hoxe, en cambio, demasiados debates xa nin merecen ese nome. Faltan argumentos, respecto por quen discrepa e vontade de escoitar. E sen iso, non hai diálogo posible.

Nos últimos anos e no contexto da globalización (económica e tamén cultural) fálase moito de voltar a construír dende o local un futuro mellor. Quizais debamos comezar por algo que nas vilas aínda temos ao alcance: falar con quen pensa e representa algo distinto. Non idealizo a política local; nela tamén hai rancores e insultos. Precisamente por iso importa defender cada mesa á que podemos sentar sen estar de acordo.

Nunha vila, quen pensa distinto seguirá aí mañá: na praza, no supermercado ou tomando un viño na mesa do lado. Non podemos bloquear a media veciñanza como se fose unha conta de Twitter. Nin deberiamos querer facelo. Podemos combater as súas ideas sen expulsalo da conversa. Cando o adversario deixa de ser un interlocutor para converterse nun inimigo, a democracia comeza a esfarelarse. E a palabra, a capacidade de comunicación que nos fai humanos, queda reducida a munición nun mundo que cada vez máis semella un campo de batalla que vai dende os escanos ata as barras de bar ou as sobremesas familiares.