Con este curso, adeus aos erros máis frecuentes que se cometen no galego

Ninguén nace aprendido. Así que á hora de avanzar no coñecemento dun idioma vanse puíndo incorreccións. No uso da lingua galega a maior parte -que non a meirande, confusión habitual- teñen que ver coas interferencias do castelán. Poden darse erros fonéticos, gramaticais, léxicos, sintácticos...


santiago / la voz

Pronomes átonos mal colocados, uso incorrecto de certos tempos verbais, hiperenxebrismos... Son algúns dos erros máis habituais no uso da lingua galega. A profesora Conchi Armas explica que a maior parte dos erros teñen que ver con interferencias do castelán. Velaquí os que atopa habitualmente.

fonéticos

As vogais e o ene velar. Ás veces hai erros na diferenciación das vogais abertas e pechadas, como entre compre e cómpre. Tamén hai problemas para pronunciar o ene velar (o de unha) e para diferencialo do alveolar (o de non as vin). A acentuación de tempos verbais por influencia do castelán tamén soe conter error: faríamos no canto de fariamos ou estábamos por estabamos, por exemplo.

gramaticais

O uso dos pronomes. «O pronome átono é a estrela», di Conchi Armas. A súa colocación é o máis problemático: «lle digo» escóitase a cotío. Hai unha regra sen excepcións que, na práctica, é das que menos se aplica: o pronome átono nunca comeza unha frase. Tamén adoita haber confusións entre os pronomes che e te e, aínda que hai usos locais de teísmo e cheísmo, hai usos que se escapan, como «collinte o boli». Non poñer artigo a algúns topónimos que si o levan tamén é un erro habitual: non se pode dicir vivo en Coruña. A demais ten que contraer coa preposición: «Veño do Carballiño», non «veño de O Carballiño».

tempos verbais

Formas compostas. O que máis se ve é o uso de tempos compostos: «habíamos feito». Tamén adoita darse confusión entre o pretérito de subxuntivo e o antepretérito de indicativo -que rematan en -se ou -ra-. No castelán o tempo admite as dúas formas. En galego non. As rematadas en -ra son indicativas e as subxuntivas rematan en -se. Outro erro frecuente é poñer a preposición a na perífrase ir+ infinitivo («vou mirar se está», non «vou a mirar se está») e non usar a alternancia vocálica nos verbos que a teñen en galego: minto, mentes; durmo, dormes.

o xénero e o número

Nin «a leite» nin «os animales». É habitual ver error na adxudicación do xénero nalgúns substantivos, como «a leite» ou «a mel», e no nome das letras, que ten xénero masculino: «o gue, o be». Tamén hai erros na formación do plural por influencia do castelán, como dicir «os animales» e non «os animais». A economía da linguaxe oral tamén leva a dicir «vou ca miña nai» no canto de «vou coa miña nai».

léxico

«Pobo» non é vila. Existen tamén erros no uso do léxico e en boa medida teñen que ver con interferencias do castelán. Por exemplo, utilizar o termo pobo -conxunto de persoas que viven nun lugar determinado e teñen en común a lingua, as tradicións ou as institucións- para designar un núcleo habitado, que en galego é poboación. Tamén se confunde moitas veces estudio -dependencia da casa onde se traballa ou estuda- con estudo, que é o feito de estudar. Meirande, que en moitas ocasións se usa co significado de maior parte só se pode utilizar para designar que é máis grande: «a miña casa é meirande ca a túa». Habitación no é o mesmo que cuarto. O primeiro é o feito de habitar e o segundo é unha das partes da casa. Tamén se confunde derradeiro e último. Derradeiro só se pode usar como o último elemento dunha serie cando xa non pode haber máis. E un dos que máis se ven: desenrolo e non desenvolvemento: «Desenrolar só se pode facer cun rolo, o demais é desenvolver», explica Conchi Armas. Así que non pode haber un desenrolo económico. É un desenvolvemento económico.

hipergaleguismos

«Centro urbán» está mal. «Está estendidísimo. O alumnado chega á clase e din, pero se o vin nos sinais. Debería haber máis preocupación por esas cuestións». Ao que se refire Conchi Armas e ao uso, xa moi estendido, do adxectivo «urbán» e non a súa forma correcta: urbano. Algo semellante acontece con «humán». Ambas as dúas formas son o que se denomina hipergaleguismos ou hiperenxebrismos, termos que nacen do afán de diferenciación co castelán: primaveira por primavera, ou escea por escena.

castelanismos

Nin rodilla nin taquilla. Existe o fenómeno dos hipergaleguismos e o oposto, o dos castelanismos. Por exemplo, para ir mercar entradas vaise a un despacho de billetes, non a unha taquilla. Os problemas de menisco danse nos xeonllos, non nas rodillas, o caldo cómese con culler e non con cuchara e nas tendas pídese o talle, non a talla.

construcións erradas

O frío xa está feito. Existen tamén unha serie de construcións que están erradas. «Sempre dicimos que o frío non se fai, que xa está feito», di a profesora de lingua galega. Así que o correcto é dicir que vai frío, non que fai frío. Tamén hai un calco do francés, que é substantivo+a+ infinitivo, incorrecto: non se di traballo a facer, é traballo que hai que facer.

Como acceder ao curso

O curso de La Voz de Galicia e Política Lingüística é de carácter gratuíto, aínda que para poder acceder cómpre rexistrarse co correo electrónico no enderezo web  cursodegalego.lavozdegalicia.es

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
17 votos
Comentarios

Con este curso, adeus aos erros máis frecuentes que se cometen no galego