Don Ricardo, o profesor vocacional

FUGAS

SIRO

Mestre de fonda entrega, o historiador das nosas letras deixou pegada naqueles que tiveron a sorte de escoitalo falar de Rosalía, Castelao ou Cunqueiro

30 oct 2020 . Actualizado a las 05:00 h.

Ricardo Carvalho Calero é o profesor que impartiu na Aula Trasmagna da Facultade de Ciencias a primeira clase de galego. Foi un 13 de outubro de 1965, ese día entraba na Universidade de Santiago de Compostela o estudo da lingua e da literatura de noso. O profesor impartía docencia nas carreiras de Filoloxía Románica e Historia, tres e dúas horas á semana, respectivamente. Nos inicios facíao con escasos recursos e por un soldo cativo de setecentas pesetas, mais sendo consciente de que con aquel sacrificio estaba a inaugurar un novo camiño para a lingua e, sen dúbida, pagaba a pena.

Como lle escribiu ao seu querido amigo Francisco Fernández del Riego, asumir a docencia universitaria xa ben entrados os cincuenta supuña un desafío persoal impropio dos seus anos, non era o único: Ramón Otero Pedrayo afrontaba o reto con máis de sesenta. Ambos quedaran inhabilitados para exercer a docencia pública cando se estableceu a ditadura franquista.

Carvalho Calero estudara Dereito, pero o exercicio da avogacía non lle enchía. Por libre, comezou a carreira de Filosofía e Letras, mentres traballaba de funcionario administrativo no Concello de Ferrol. Co título conseguido, prepara oposicións a docente e en xuño de 1936 toma o tren a Madrid para presentarse ás probas. Na capital todo dá un xiro inesperado e ten que mudar os libros pola pólvora. Alístase para defender a República, pero o triunfo da sublevación fascista pono nunha situación moi difícil, tamén polo seu compromiso galeguista. Piden para el cadea perpetua, pero despois de dous anos no cárcere consegue a liberdade condicional. Dende ese momento comeza a súa andaina como profesor de clases particulares, a saída de tantos mestres represaliados.