Máis fútbol, máis verbenas, máis libros


«Un país non é rico por ter diamantes ou petróleo. Un país é rico porque ten educación». Volveuse facer viral estes días o fragmento dunha entrevista televisiva onde o filósofo Antonio Escohotado defende o tesouro da formación coma o ben máis prezado dunha sociedade. Faltoulle dicir, amparado pola forza da razón, que un pozo de sabedoría sempre é máis rendible ca un pozo de petróleo, por moito que a economía nos discuta a comparanza. Os primeiros, entre outras vantaxes, orixinan recursos intelectuais ilimitados e non teñen consecuencias para o medio ambiente. O regreso ás aulas deste inquietante setembro revaloriza o sentido da afirmación: sen educación non somos nada. Que maior riqueza que a cultura e o coñecemento, sempre que o seu acceso sexa en igualdade de condicións para todos, sen excluír a ninguén do seu soño vocacional. E que servizo tan valioso nos ofrecen os mestres cando reparten ese alimento que nos capacita para o sentido cívico. Sen a súa pedagoxía non hai individuos libres nin críticos, dispostos a tomar a dirección contraria, aínda que só sexa polo pracer de camiñar encarando o vento da maioría. Habería que reservar unha partida dos orzamentos para garantir unha vida máis recapacitada e crear un Ministerio de Abstracción Pública, con amplas competencias, para acelerar a locomotora do raciocinio, que leva tempo sen folgos. Porque nunca se inviste abondo en cultura e así pasa o que pasa: que hai que empurrala cos brazos duns cantos valentes con máis vontade que recursos.

«O coñecemento permite un respecto ilimitado polos demais», remata Escohotado a súa brillante intervención. Pero ese respecto polo outro, que é a forma máis elaborada da educación, non sempre se entende na súa verdadeira amplitude. Hai camarotes intelectuais en todos os barcos que se fan pasar por ventilados e luminosos cando son demasiado estreitos, remisos a tomarlle o pulso á vida máis alá dunha visión bastante restrinxida do que se considera como actividade cultural. Se cadra deberiamos reclamar tamén a urxente creación dunha Dirección Xeral de Horizontes para animarnos con algunha reforma e ensanchar conceptos, facendo de paso un pouco de ximnasia coa nosa minguada tolerancia. En demasiadas ocasións, sobrados de autocompracencia e vitimismo, tentamos defender a palabra cultura con aires exquisitos e condescendentes, opoñendo o seu valor crítico ao impacto que teñen na sociedade expresións masivas coma o fútbol, as verbenas ou certos formatos televisivos. A necesaria consideración pola sensibilidade do outro, consubstancial á educación, debería facernos reflexionar con máis profundidade. E preguntarnos, por exemplo, se é preciso denigrar algúns espectáculos para defender un maior apoio á cultura do libro ou ao cine, obrigándonos a reiterar que o gusto polo baile agarrado non é incompatible co amor á literatura rusa. Faise difícil xustificar este fútbol turbocapitalista, tan devastado polo diñeiro e os intereses dunha aristocracia bastante groseira. Pero só hai algo tan pernicioso para o ben común coma non ter educación: ser un clasista.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
0 votos
Tags
Comentarios

Máis fútbol, máis verbenas, máis libros