Legado luminoso


Da universidade portuguesa do Algarve recibín nestes días un coidado volume de cen páxinas co título A escritura que ilumina / O legado epistolar de José Mejuto Bernárdez (Preso antifranquista, 1936-1937). Publícao, en galego, no campus de Faro, o Centro de Estudos Galegos co que colabora, como subdirectora, a profesora galega María Jesús Botana Vilar, responsable, nesta ocasión, da edición literaria do volume. O seu nome está moi presente nesta iniciativa e na súa realización. Que eu saiba, é o primeiro libro que leva a Portugal a noticia -e algúns textos- do labor epistolográfico desenvolto no cárcere por un republicano galego condenado a morte. Trátase dun volume no que se estudan as 36 cartas que José Mejuto Bernárdez escribiu á familia nos primeiros meses da Guerra Civil. Nacera en Coiro (Cangas do Morrazo, 1906) e foi executado, en Pontevedra, con outros compañeiros de infortunio, despois de negárense a recibir os auxilios espirituais ofrecidos polos franciscáns.

Era mecánico de profesión pero xa pertence á historia da literatura epistolar desde que, en 2015, Alvarellos (Santiago) publicou Cartas de un condenado a muerte. Naquela publicación figuraban estudos de Xesús Alonso Montero, Ana Paula Mejuto e Olivia Rodríguez González, estudos que, refeitos e ampliados, figuran neste volume de 2020. Aquela publicación tamén ofrecía un miniprólogo de Eduardo Galeano (xa escrito in lecto doloris).

A historia externa do epistolario, das 36 cartas, debería contarse moi polo miúdo, e nesa historia hai unha data decisiva: o día en que se coñecen no mítico café Tortoni, de Bos Aires, a profesora Olivia Rodríguez e a neta do autor, Ana Paula Mejuto, quen, con 18 anos, leu por primeira vez as 36 cartas e chorou bágoas desconsoladas «durante días». Tíñaas gardadas, nunha maleta sagra, a avoa, que emigrara cos catro fillos, anos antes, para que os varóns non fixesen o servizo militar no Exército que executara a José Mejuto despois de xulgalo na máis absoluta indefensión.

Xa publicadas as cartas en Galicia, Ana Paula, que é da caste das xenerosas, doou á Real Academia Galega os 36 orixinais.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
3 votos
Comentarios

Legado luminoso