Camilo Díaz Baliño: o ilustrador da simboloxía de Galicia

Unha exposición co gallo do Día da Ilustración recupera a obra do artista asasinado o 14 de agosto de 1936


santiago / la voz

Escorrentaba o medo do mellor xeito que sabía. Sacudía a humidade do único xeito que sabía. Debuxando. As liñas ían trazando aos seus compañeiros de cela. Era verán. O agosto máis frío de todos cantos agostos houbera. E Camilo Díaz Baliño debuxaba na Falcona. A madrugada do 14 de agosto sacárono da cadea o Solla, o Xerpe e o Baluxa. E Camilo, asasinado en Palas, contribuíu a que o sangue rebordase nas cunetas. Gañou o terror da ditadura. Non só o matou. Botoulle o manto da morte por riba de toda a súa obra. E Camilo Díaz Baliño, ilustrador, artista, escritor, deseñador gráfico, e un impresionante escenografista, pasou a ser, sobre todo, o represaliado do réxime. Da inxustiza franquista.

«É un ilustrador, un debuxante e artista ata certo punto descoñecido. Non totalmente, todos sabemos quen é, pero dada a calidade do seu traballo é pouco coñecido». A retirar ese manto da morte que lle botou por riba a ditadura contribúe Camilo Díaz Baliño: xenialidade truncada, unha exposición que, co gallo do Día da Ilustración, será inaugurada hoxe na Biblioteca de Galicia, baixo responsabilidade de Daniel Buján, quen creou a mostra xunto a Elena Díaz del Río López. Son 54 pezas, repartidas en seis vitrinas, que devolven a Díaz Baliño un anaco da estreliña que prendeu na testa do seu fillo, Isaac, nos seus derradeiros días.

Hai fotografías cotiás, unha parte familiar e logo o seu traballo. «Camilo é un artista cunha produción moi ampla e dunha calidade extraordinaria», explica Buján. A que quedou agachada detrás da inxustiza. O material co que se pon de manifesto a xenialidade truncada deste intelectual galeguista forma parte do fondo que Isaac Díaz Pardo deixou cedido á Cidade da Cultura.

Aínda que adscrito ao movemento modernista, na súa esencia, Camilo Díaz Baliño foi un simbolista. Falábao o outro día Xosé Díaz -neto de Baliño- con Daniel Buján. «Case todo o que fai, sobre todo con respecto ao tema galego, é crear unha simboloxía de Galicia». O debuxo é limpo, marcado, perfecto, «pero o contido é simbolista».

Hai fotografías. Está o convite da súa voda con Antonia Pardo. O carné de correspondente de Lar, instantáneas do traballo na Casa da Tumbona -que logo foi a sede provisional da editorial Nós, que trouxo Ánxel Casal para Compostela- e tamén mostras de todo o seu traballo: capas de libros, de revistas e escenografías para, entre outros, Ramón Cabanillas. ¿E se só puidese elixir unha? «A min gústanme moito os debuxos das carrozas da cabalgata do 25 de xullo», di Buján.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
16 votos
Comentarios

Camilo Díaz Baliño: o ilustrador da simboloxía de Galicia