Xosé Luís Regueira: «O uso de Internet abre moitas posibilidades para o galego»

Regueira avoga por novas políticas para un uso normal e cotiá da lingua


redacción / la voz

Xosé Luís Regueira Fernández (Goiriz, Vilalba, 1958) vén de ser elixido novo membro da Real Academia Galega, onde ocupará a cadeira que deixou baleira Olga Gallego. Catedrático de Filoloxía Galega da Universidade de Santiago e ex secretario do Instituto da Lingua Galega, Regueira, académico correspondente dende o 2002, entra na centenaria casa da palabra da rúa Tabernas de A Coruña, «a honra máis alta á que unha persoa que traballa coa lingua en calquera dos seus aspectos, creativos ou científicos, pode aspirar, pero tamén é unha gran responsabilidade».

-¿Que pensa que poderá achegar coa súa presenza?

-Traballo e ilusión. Hai moitas tarefas pendentes, moitas demandas, moitas necesidades ás que a Academia ten que dar resposta: de maneira inmediata ou próxima, unha gramática, mellores dicionarios e ferramentas en liña, entre outras. Espero poder contribuír co meu traballo e co meu coñecemento a que os obxectivos da Academia poidan alcanzarse. A Academia ten tamén un papel da máxima importancia na defensa da lingua, e nese aspecto espero poder ser útil, desde un compromiso claro, inequívoco e sereno coa lingua da miña xente e da miña nación.

-A RAG, ao contrario que outras academias, non é unha academia formada exclusivamente por filólogos e escritores, senón que ten aberto as súas portas tamén a científicos, arquitectos... ¿Como contribúe esa mestura de saberes ao coidado do idioma?

-O idioma é de toda a sociedade, e faise e enriquécese co saber e co compromiso de todos, cadaquén no seu ámbito de traballo. Unha Academia en que os diferentes saberes estean representados é máis rica e máis forte. Pensemos, por exemplo, en que un dicionario recolle palabras de todo tipo de ámbitos, desde os oficios manuais aos sentimentos ou os saberes máis abstractos ou máis especializados, e que necesita especialistas en diferentes campos do coñecemento e da creación.

-Tamén se aprecia desde o nomeamento de Xosé Luís Méndez Ferrín á fronte da institución unha importante apertura a sectores ata entón esquecidos.

-Certo. Como dixen, ningún sector do coñecemento humano é alleo á lingua, e por tanto ten un lugar na Academia. Unha Academia máis plural é máis representativa e máis rica.

-Sempre estamos dando voltas ao mesmo, pero lle teño que preguntar pola saúde do idioma: ¿como ve a situación do galego no 2011?

-Na actualidade a lingua galega está a pasar unha crise, no sentido propio da palabra. Xa hai tempo que o galego deixou de ser unha lingua só de labregos e mariñeiros. Hoxe hai xente de moi diferentes profesións que fala galego, desde obreiros da construción a avogados, de arquitectos a dependentes de comercio. E seguramente hoxe hai máis xente que se sente comprometida coa lingua de Galicia do que houbo nunca antes. O galego incorporouse con bastante naturalidade ás novas tecnoloxías, non hai máis que ver o nivel de uso do galego en Internet. Isto abre posibilidades enormes para a nosa lingua.

Mais por outro lado os perigos tamén son obvios. Sinalaría sobre todo tres, que están relacionados entre si. Primeiro, a perda da transmisión interxeracional, xa que aínda hai moitos pais que non lles falan galego aos fillos e cada vez hai menos nenos que falan galego. En segundo lugar, os vellos prexuízos contra o galego están a ser reactualizados desde algúns grupos minoritarios e amplificados desde algúns medios de comunicación, de maneira moi interesada. E terceiro, as políticas destes últimos anos tratan de frear a normalización social da lingua.

-A Academia, aínda que desde un estrito respecto institucional, tense posicionado moi firmemente, mesmo nos xulgados, contra o polémico decreto do galego da Xunta. ¿Cre que estamos perdendo novos galegofalantes a causa da norma? ¿Haberá unha volta atrás?

-Sen dúbida, é unha norma moi lesiva para o galego. Xa antes a competencia lingüística en galego dos alumnos de secundaria era inferior á que tiñan en castelán, e hai estudos científicos que así o demostran. Ningún alumno saía do sistema escolar sen saber usar o castelán, a pesar das mentiras difundidas por certa prensa. E o decreto actual empeora moito as cousas, e non garante de ningunha maneira que ao remate dos estudos obrigatorios o alumnado teña capacidade para expresarse de maneira competente en galego. Por tanto, moitos deles non van poder elixir, nin sequera van ser capaces de usar a lingua galega. Estase a favorecer que que unha parte dos galegos sintan o galego coma unha lingua estranxeira, ou coma unha reliquia arqueolóxica. Máis ca volta atrás, eu espero que haxa unha volta adiante. Porque do que se trata é de crear unha situación nova. Hoxe a maioría da sociedade e creo que mesmo a maioría dos deputados son favorables a unha política de lingüística que reforce a presenza social do galego. Existen bases para impulsar novas políticas que imaxinen, deseñen e fagan posible unha Galicia na que o galego sexa unha lingua falada con normalidade en calquera situación ou ámbito social. Espero que sexamos capaces de facelo.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
19 votos

Xosé Luís Regueira: «O uso de Internet abre moitas posibilidades para o galego»