Mauricio de los Santos: «A xenómica foi toda unha revolución»

GENTES DEL FINIS TERRAE | Xenética Fontao, empresa de referencia para os gandeiros, vén de facer 20 anos. Fala Mauricio de los Santos, veterinario xenetista


carballo / la voz

Mauricio de los Santos, veterinario xenetista, traballa en Xenética Fontao, empresa que leva 20 anos prestando servizo aos gandeiros. Constituíuse no 1998 e naceu como sociedade anónima formada por un capital público do 80 % (Consellería do Medio Rural da Xunta de Galicia) e un 20 % de parte privada, que son as asociacións de gandeiros máis importantes: Fefriga (Federación Frisona Galega) e Acruga (Rubia Galega).

«Coa chegada da xenómica, o sector sufriu unha revolución tremenda. Despois da inseminación artificial, alá pola década de 1940, foi quizais a máis importante. Toda unha revolución», dixo de los Santos no programa Voces do Agro, de Radio Voz, conducido por Luis García, director da EFA Fonteboa de Coristanco. Disto e doutras cousas falou no espazo.

-Como ve a situación do sector lácteo? Hai algo positivo?

-Difícil! Hai luces e sombras, coma en todos os sectores. Sufriu e loitou moito (industria, prezos...), pero tamén se preparou e profesionalizou e, chegados estes momentos, penso que merece unha consideración como un sector profesional máis.

-Traballan en Fontao, pois, dúas liñas de investigación xenética, para vaca de leite e rubia galega.

-Correcto. Vinte anos non son nada, dicía a canción, e é verdade, pero son moitísimos tamén. En xenética, realmente, non son nada, porque a xenética e a súa mellora son lentas. Tan segura como lenta. Aínda así, vinte anos de traballo nunha empresa que ten como obxectivo a mellora xenética animal, en xeral, e máis en concreto a mellora desas dúas razas, xa nos permiten ter resultados. Tratamos de poñer a disposición dos gandeiros galegos a mellor xenética internacional a prezos moi competitivos, procurando que non teñan tanta dependencia do exterior como poderían ter se esta empresa non existira. Fontao é hoxe unha empresa con imaxe, con presenza nacional, europea e tamén internacional.

-Estivo vinculado a Xenética Fontao estes vinte anos?

-Non os vinte, pero si os doce últimos, tratando de colaborar. O número de persoas varía algo, pero somos arredor de 20 ou 25 os que traballamos [hai unha parte dedicada ao manexo dos animais e outra á investigación]. Temos aloxados máis de 300 touros, que hai que coidar e manter, polo que unha boa parte dese persoal está dedicado ás granxas. A outra parte, unha carga moi importante, é un laboratorio de xenética molecular moi avanzado onde se fan as probas xenómicas oficiais para toda España e para distintas especies. Temos outro de fecundación in vitro, coas tecnoloxías máis avanzadas en reprodución.

-Unha das claves da evolución da gandería de leite en Galicia foi a mellora xenética. Pasouse de 6.000 litros/ano por vaca a máis de 8.000. Como influíu?

-A evolución da raza frisona nestes 20 anos foi tremenda. Cheguei a Galicia hai entre 25 e 30 anos e lembro ben como eran aquelas vacas, como media. Ubres profundos, case arrastrando, tetos moi longos... No que a xenética máis colaborou foi en cambiar o tipo de animal, para que o gandeiro tivese un máis rendible, que lle deixase máis cartos, con máis lactacións e que lle durase máis. A mellora do sector foi integral, pero para iso houbo que traballar moitos paus: un foi este, o da xenética, co papel da Administración, pero outro foi o propio gandeiro (e o seu traballo). Na alimentación das vacas, por exemplo, hai 30 anos sabiamos moi pouco de como debía ser un bo silo ou do que debía comer a vaca para dar leite e non ter problemas. Manexo, instalacións... foron grandes avances. Nestes últimos anos, a tecnoloxía tamén está axudando moitísimo.

-Hai axudas para a adquisición de seme destes touros dos que falaba antes.

-Efectivamente. A nosa principal dedicación é producir seme de alta calidade para poñer a disposición dos gandeiros. Ofrécese a posibilidade de que todos os asociados poidan realizar unha compra conxunta, o que comporta unha redución sensible do prezo. É a idea desta campaña que fai Xenética Fontao. Os custos son variados, pero as doses dos touros máis caros desta casa, os mellores de España e entre os mellores europeos, poden andar polos vinte ou vinte e pico euros, sen os descontos.

Conoce toda nuestra oferta de newsletters

Hemos creado para ti una selección de contenidos para que los recibas cómodamente en tu correo electrónico. Descubre nuestro nuevo servicio.

Votación
3 votos
Comentarios

Mauricio de los Santos: «A xenómica foi toda unha revolución»