«Iniciativas como LandraCiencia son moi necesarias»

P. BLANCO. F. RODRÍGUEZ CARBALLO / LA VOZ

CARBALLO MUNICIPIO

Olalla Rama, consultora en ciberseguridade
Olalla Rama, consultora en ciberseguridade BASILIO BELLO

Carballo acogerá este domingo, de 10.30 a 13.30 horas, una feria con motivo del Día da Muller e a Nena na Ciencia. Entre sus investigadoras locales, Olalla Rama o Xanel Vecino. Hablan ambas sobre la propuesta

06 feb 2026 . Actualizado a las 05:00 h.

El 11 de febrero se conmemora el Día da Muller e a Nena na Ciencia, jornada en torno a la que Carballo promoverá por tercer año una feria. Es LandraCiencia, este domingo 8 de febrero de 10.30 a 13.30 horas en el mercado, con acceso libre y gratuito. Nueve equipos de investigadoras. Y dos ejemplos de referentes son ellas dos, Olalla Rama y Xanel Vecino. Ambas pasaron por los micrófonos de Radio Voz para dar pinceladas de lo que ofrecerán y de lo que representa esta jornada.

«Unha iniciativa moi necesaria». Así valora la consultora en ciberseguridad Olalla Rama (Sofán, Carballo, 28 años) la cita de este domingo en Carballo: «Achega a ciencia e permite amosar de forma máis cercana aquilo no que traballamos, no meu caso a ciberseguridade. Achegalo a todos, pero sobre todo ás nenas. A ciberseguridade non se ve algo de mulleres, ou non se vía ata agora». El que ella traerá a LandraCiencia es un área de la que cada vez hai máis concienciación y divulgación, con riesgos a veces obvios, pero otros no tanto, sobre todo para mayores poco habituados a la tecnología o para jóvenes que no tienen esa prudencia: «Por iso están moi ben estas citas», dice Olalla. Las últimas noticias acerca de la prohibición de redes a menores de 16 años son para la joven «un tema complexo», pero incluso así sopesa: «Algún tipo de medida si debería abordarse. Moitos mozos non son conscientes, como eu non o fun á súa idade, de a que nos expoñemos cando publicamos certa información e datos, e de como iso nos pode prexudicar».

Olalla concluyó la carrera de Enxeñería Informática, a la que llegó buscando formarse en programación«Buscaba algo que non atopei, pero como quen busca sempre atopa, seguín dándolle unha oportunidade, e encontrei cousas que si me gustaban, como a ciberseguridade». Su interés por ella la hizo cursar después un máster centrado en este tema: «Encantoume». Conceptos básicos de todo lo aprendido los traerá la joven este domingo al mercado de Carballo a través de «varios xogos educativos», formas participativas y prácticas de aprender a detectar un fraude o a crear contraseñas robustas, «cousas que manexamos no día a día» cada vez que manejamos Internet o una aplicación: «Non se trata de desconfiar de todo, senón de estar alerta».

Más allá de acercar la ciencia al público, y de divulgar ciertas materias, Olalla habla de la importancia de los referentes femeninos: «Sendo sincera, cando eu comecei a estudar, non os tiña. Entrei en Informática pensando que sería o becho raro. Por iso iniciativas esta de Carballo son precisas, a min tivérame gustado ter acceso a elas». Cada vez hay más mujeres en los ámbitos científicos, y esa es una realidad: «Hai nenas que agradecen sabelo, ver que non é algo alleo a nós».

A docente e investigadora Xanel Vecino
A docente e investigadora Xanel Vecino ANA GARCÍA

«No achegamento das carreiras STEM imos polo bo camiño»

Profesora e investigadora en el campo de la Enxeñaría Química, la carballesa Xanel Vecino participará por tercer año en la Feira da Muller e a Nena na Ciencia de Carballo, LandraCiencia. Este 2026 le ha dado «unha volta de rosca» y llegará con un grupo de alumnos «da nosa escola» —la de Enxeñería Industrial de Vigo— «ilusionadísimos» con compartir conocimientos. Xanel dice sentir una gran satisfacción, orgullo, por la visibilidad que su tierra le da a la ciencia. Todavía tiene en la memoria los «nervios» del festival Pint of Science, otra iniciativa de divulgación en Carballo: «Recoméndollo a todos os investigadores. É contar o que fas de forma sinxela, concisa e clara. Un reto», dice.

Para esta LandraCiencia, Xanel y su equipo traerán material alrededor de la robótica, la inteligencia artificial o la realidad virtual. Robots educativos, unas gafas que permitirán ir completando un esqueleto, un simulador de windsurf —guiño a un municipio donde el surf es bandera— o una cámara térmica. Invita a pequeños y grandes a acercarse el domingo al mercado: «Todas aquelas persoas interesadas en coñecer ou practicar, en pasalo ben coa ciencia, que diso se trata», apunta esta docente que celebra que las carreras STEM —Ciencia, Tecnología, Ingeniería y Matemáticas— se vayan acercado al alumnado cada vez a edades más tempranas: «A veces o que custa para decidir é iso mesmo, ter información. Iniciativas así axudan. Estamos indo por bo camiño». Xanel fue alumna del instituto Alfredo Brañas: «Quen tivo de profesor a José María de la Viña e non se acorda do volume da esfera?», dice evocando sus referentes: «Os docentes». Menciona asimismo a Isabel Regueiro, profesora de Física y Química, también presente en LandraCiencia.

El acercamiento de las profesiones científicas no era entonces el de ahora, e incide en la importancia de conocer profesionales «de carne e óso»: «Eu non souben o que era dedicarse á investigación ata os últimos anos de carreira». Hace unos años que se centra en la línea de la tecnología de membranas, intentado recuperar biosurfactantes o detergentes naturales y está, por cierto, de enhorabuena. Se han resuelto provisionalmente las ayudas del Ministerio de Ciencia, Innovación e Universidades para incentivar la consolidación investigadora 2025, y ahí figura la línea de investigación de Xanel, que por tanto podrá seguir avanzando en su misión.