Tralos pasos de Domingo Fontán

xosé MARÍA LEMA SUÁREZ PRESIDENTE DO SEMINARIO DE ESTUDOS DA COSTA MORTE

CARBALLO

O matemático e cartógrafo, autor do primeiro mapa moderno de Galicia, percorreu a Terra de Soneira en 1823

29 sep 2012 . Actualizado a las 07:00 h.

O investigador brasileiro Vítor Hugo Brandalise atópase en Galicia iniciando un ambicioso proxecto, El primer rostro de Galicia, para La Voz de Galicia, que consiste en volver a facer a ruta que seguira o ilustre matemático e cartógrafo galego Domingo Fontán (1788-1866) para facer a Carta Geométrica de Galicia, o primeiro mapa moderno de Galicia. Fontán era discípulo do matemático José Rodríguez, do que recibiu, na segunda década do século XIX, a tarefa de levantar este mapa en base á triangulación xeodésica, o sistema de medición co que se deseñara o mapa de Francia tempo atrás.

A partir de 1817 Fontán emprendería en solitario este traballo, establecendo as primeiras estacións xeodésicas para a medición do territorio galego nunha aldea de Ordes e na Torre do Reloxo da catedral de Santiago. Despois de superar múltiples contratempos burocráticos -debidos ás represalias políticas por parte dos absolutistas, pola súa ideoloxía liberal-, conseguiu rematar o seu mapa en 1834, pero aínda tivo que esperar a 1845 para velo impreso.

Brandalise contactou comigo e con outros membros do Seminario de Estudos Comarcais a principios deste mes para que o acompañásemos polos lugares que percorrera Fontán en 1823 pola Terra de Soneira, seguindo a ruta marcada polo seu caderno, pois seica a nosa comarca tivera o privilexio de ser escollida por Fontán en cuarto lugar de entre todas as de Galicia. Isto vén reforzar os informes históricos que serviran de alegacións cando a Xunta non incluíra a Terra de Soneira no borrador do Mapa Comarcal de Galicia de 1996, facéndoo logo na versión definitiva de 1997.