A mexada dunha gata sobre os nosos escritos

BARBANZA

Jose-Luis Martinez Villar

07 may 2023 . Actualizado a las 05:00 h.

Meus vellos compañeiros! Fai unhas tres semanas, un home díxonos que non entendera nada do artigo que o pasado 9 de abril se publicou na edición barbancesa de La Voz de Galicia. A verdade é que pensamos que case nunca hai «algo que entender». Máis ou menos as crónicas falan das nosas escuras e á vez sinxelas vidas. Son un intento de reflectir, de formas bastante diversas, a permanente loita por reconquistar a ledicia e o espazo salvaxe no que transcorreu a nosa infancia. É coma se levásemos toda a vida buscando aquí e acolá o centro da nosa existencia e, de súpeto, nos decatásemos de que estaba aquí, soterrada debaixo do asfalto da estrada que sobe desde o Bodión, atravesa toda a aldea e remata no monte da Jurita. Entre os claros e as sombras, entre a area, as pedras e lama da antiga e sinuosa corredoira nosa. Tamén tratan os textos da loita sen tregua por ficar serenos no intre de encarar a morte. E iso é todo.

Ou non. Nós non somos escritores. Mais si soñadores. E tamén buscadores de soños. Aínda que sempre soubemos que case nunca estivemos á altura da materia soñada, non por iso deixamos de soñar. E polo tanto pensamos así mesmo que escribimos para relatar os nosos soños, porque neles pode pasar o que o compositor e cantante australiano Nick Cave di que ten lugar nunha composición: «O mellor dunha boa canción é que nela aparece algo de un mesmo que el aínda non sabía antes de crear a melodía». Así que tamén nós agardamos que algo así ocorra cando nos poñemos a escribir un soño, por moi turbulento que fose.

E nesta tarde calorosa de primavera na que baixamos para o Bodión desde o corazón da aldea, parámonos diante das ruínas que restan da antiga casa da enigmática e solitaria señora Vicenta. Fronte da pequena vivenda de pedra, cuxo esqueleto segue en pé, vemos como un bieiteiro florecido, dous pexegueiros revelleiros, as silvas e as hedras arrodéana e cóbrena case completamente. Sen ventás, nin porta, nin tellado, ollando para ela recordamos. Recordamos o valado que estaba en fronte, lindando coa leira do señor Claudio, o valado que un día bautizamos como «valado do amor». Alí, unha medianoite de verán tropezamos cun home recostado sobre unha muller coa roupa remangada. Brillaron as súas coxas brancas na escuridade. Ardemos nas chamas do desexo. Pero obedecémoslle ao pudor campesiño que gobernaba os nosos corazóns. Recuamos e a casa gardou o segredo do arredor do amor.

Despois continuamos pensando: tanto ir dun lado para outro, tantas voltas na busca do acougo espiritual e, sen embargo, nunca imaxinamos que aquí, nestes prados esquecidos e menosprezados, nos arredores asilveirados, nas claras e sombrías pasaxes desta nosa corredoira que agora cobre a estrada que leva desde a casa de María a Martela até as casas de María de España e Vitorio o Carmón, aquí, estamos revivindo o que xa viviramos na infancia. E mentres revivimos aqueles afastados e deliciosos días infantís, á vez vaise abrindo diante nosa un tempo infinito: estase pechando o noso ciclo existencial, ou vital.

Aquí, neste amplo espazo onde se erguen as casas dos nosos avós maternos e as dos nosos pais, aínda se respira no aire infancia. Na terra, sobre todo trala choiva, alenta a infancia. O bafo que nela se respira é o que queremos que alente e emane dos nosos escritos («escritos corsarios», dicía Pasolini), vellos compañeiros! Mirade. Escoitade. A pasada noite soñei que levaba entre as mans a ribela do arado de pau. Estabamos arrendando o millo da leira grande de Os Lombos. A nosa nai ía diante do aparello guiando os pasos da Pinta, que pingaba os mocos polos buracos da buceira de arame. Soño. No soño sinto un estralo: o vento acaba de romper a póla dunha árbore no parque. Máis tarde soñei que a nosa gata Viguesa subía enriba da mesa e mexaba sobre os meus pobres e indefensos escritos. E logo espertábame para amosarme a súa obra de arte, coa que tinxiu de amarelo o meu coidado caderno granate.